Nói chuyện với KTS Marta Maccaglia không chỉ là về Kiến ​​trúc. Mỗi dự án của cô đều dựa trên sự nghiên cứu về bối cảnh xã hội, văn hóa bản địa, nhu cầu của người dân và tận dụng những gì đã có.

kienviet khong the duoc goi la kien truc neu khong co su hieu biet ve boi canh 6
Trường trung học tại thị trấn Santa Elena

Cô tốt nghiệp Đại học Sapienza, Rome, nhưng các dự án chủ yếu đến từ Peru. Vào năm 2011, cô tham gia chương trình của chính phủ Ý – Dịch vụ dân sự – với tổ chức phi chính phủ CPS, mang đến cơ hội cho những người Ý trẻ tuổi tham gia vào các dự án cộng đồng ở khắp nơi trên thế giới.

kienviet khong the duoc goi la kien truc neu khong co su hieu biet ve boi canh 9
Trung tâm cộng đồng tại Mazaronkiari

Năm 2014, cô thành lập văn phòng Kiến ​​trúc Asociación Semillas. Marta cũng là người đồng sáng lập văn phòng PLAN A 0-100 (2019-2021) và là giảng viên tại Đại học UCAL từ năm 2015. Năm 2018, cô nhận được Giải thưởng Toàn cầu về Kiến trúc bền vững, cùng với Boonserm Premthada, Raumlabor, Nina Maritz, Lacaton & Vassal, và Frédéric Druot. Giải thưởng này do Cité de l’architecture (Paris) trao tặng cho các KTS có đóng góp về phát triển bền vững.

Asociación Semillas tập trung chủ yếu vào Kiến ​​trúc dành cho giáo dục và các tòa nhà công cộng ở rừng nhiệt đới Amazon tại Peru, có sự tham gia của cộng đồng địa phương.

Dưới đây là cuộc trò chuyện với nữ KTS về quan điểm hành nghề và về các dự án của cô. 

Asociación Semillas ra đời như thế nào? 

kienviet khong the duoc goi la kien truc neu khong co su hieu biet ve boi canh 1
Các thành viên của Asociación Semillas

Studio của chúng tôi là một nhóm luân phiên và luôn thay đổi, còn được gọi là “văn phòng du mục”. Các dự án ở đâu, chúng tôi ở đó, và để thực hiện tốt các dự án, chúng ta phải hiểu sâu về con người, văn hóa và khí hậu tại địa phương. Điều này đôi khi làm cho mọi thứ phức tạp, nhưng đó là điều thực sự cần thiết. 

Dự án đầu tiên của tôi ở Peru là Wawa Wasi ở Huaycan. Vào năm 2013, cùng với Paulo Afonso, một KTS người Bồ Đào Nha. Đây là 1 ngôi trường và lúc đó, tôi quyết định chuyển đến sống trong rừng. Tôi hiểu rằng dự án không thể được thực hiện nếu không cảm nhận và hiểu rõ nơi này. Vào năm 2014, tôi đã thành lập Semillas và ngày càng hợp tác với nhiều tổ chức và chuyên gia từ khắp nơi trên thế giới.

kienviet khong the duoc goi la kien truc neu khong co su hieu biet ve boi canh 10
Các thành viên cùng nhau thuyết trình về ngôi trường cho người dân và các em nhỏ 

Văn phòng đầu tiên của chúng tôi ở Pangoa, một thị trấn nhỏ trong khu rừng rậm trung tâm của Peru. Giờ đây, nó đã nhân rộng thành các văn phòng chi nhánh ở các thành phố Lima và San Ignacio, một thị trấn nhỏ ở phía Bắc Peru, giáp biên giới với Ecuador.

Ở mỗi chi nhánh, chúng tôi làm việc với một điều phối viên và 1 trợ lý. Kể từ năm 2016, thông qua tổ chức Phi Chính Phủ CPS, chúng tôi nhận từ 2 đến 6 thực tập sinh mỗi năm. Năm 2020, chúng tôi hợp tác với chương trình Thạc sĩ Kiến trúc về phát triển bền vững của Đại học Politecnico di Milano, là một phần của chương trình đào tạo dành cho sinh viên đến Peru trong 6 tháng. Tùy thuộc vào nhu cầu, chúng tôi cũng mở lời kêu gọi các KTS, nhà nhân chủng học, nhà giáo dục, nhà khoa học chính trị, kỹ sư và nhà xã hội học để được tư vấn cụ thể hoặc đồng hành cùng chúng tôi trong các dự án. Ngoài ra, những thợ xây bậc thầy của chúng tôi: Elias – thợ mộc và Javier – thợ xây, cũng là một phần trong nhóm của chúng tôi. Tôi gặp họ trong dự án đầu tiên trong rừng – Trường học Chuquibambilla. Với họ, chúng tôi tiếp bước xây dựng ước mơ này.

Dự án nào thể hiện tốt nhất về giá trị và tầm nhìn về của Semillas?

Tôi nghĩ rằng là tất cả các dự án đều phản ánh điều đó, 13 dự án được quản lý, thiết kế và xây dựng từ năm 2011.

Trường mầm non Alto Anapati, dự án mới nhất của chúng tôi, dường như là một nơi tốt để suy ngẫm lại những giá trị mà chúng tôi đã duy trì suốt những năm qua. Đây là một trường học cộng đồng trong rừng nhiệt đới, cung cấp cơ hội tiếp cận giáo dục cho hơn 50 trẻ em và không gian cộng đồng cho 86 gia đình: một dự án tiêu biểu, quy mô nhỏ.

kienviet khong the duoc goi la kien truc neu khong co su hieu biet ve boi canh 2
Trường mầm non Alto Anapati

Chương trình bao gồm 3 phòng học có nhà vệ sinh, phòng đa năng, khu hành chính, nhà bếp và không gian ngoài trời. Đồng thời, nó được liên kết với cảnh quan rừng rậm Amazon.

Trong các cuộc họp, người dân địa phương có quyền nói lên ý kiến ​​của mình, để ai cũng thấy mình có giá trị trong dự án. Từ quá trình nghiên cứu đến thiết kế, chúng tôi luôn liên kết với cộng đồng và chính quyền địa phương, để cùng nhau xây dựng ước mơ cho con trẻ và tận dụng tốt nguồn lực nơi đây.  

kienviet khong the duoc goi la kien truc neu khong co su hieu biet ve boi canh 3
Các KTS mong muốn công trình ít tác động đến tự nhiên 

Chúng tôi muốn cộng đồng tham gia vào quá trình xây dựng, tạo ra công ăn việc làm, sử dụng các vật liệu địa phương – chẳng hạn như gỗ, gạch đất sét và đá bờ sông – nhờ đó duy trì hoạt động sản xuất thủ công. Ví dụ, trong dự án Trường học Alto Anapati, tất cả cốt liệu cho móng, cột và dầm bê tông đều lấy cát từ sông gần đó. Gạch đất sét được sản xuất tại địa phương và cấu trúc mái nhà, một phần của hiên, và tất cả đồ nội thất và cửa ra vào đều được làm bằng gỗ tại nơi đây. Điều này làm cho cấu trúc phù hợp với bối cảnh thông qua một kiến ​​trúc thân thiện với môi trường.

kienviet khong the duoc goi la kien truc neu khong co su hieu biet ve boi canh 4
Phòng đa năng của nhà trường 

Cuối cùng, là về vai trò của cơ sở hạ tầng công cộng trong một cộng đồng nông thôn trong rừng rậm. Nó không chỉ là 1 ngôi trường, còn là cấu trúc biểu tượng cho ước mơ của người dân và bản sắc địa phương. Chúng tôi lắng nghe tâm tư của người dân bản địa về 1 cuộc sống tốt đẹp, sống hài hòa với chính mình và với tự nhiên. Theo đó, tại Trường Alto Anapati, đã có cuộc gặp gỡ giữa cộng đồng, bản sắc và thiên nhiên. Chúng tôi đã tạo ra các không gian trải nghiệm, lớp học mở ra cảnh quan thông qua các vách ngăn lớn, phá vỡ các rào cản vật lý giữa trong nhà và ngoài trời nhiều nhất có thể, lớp học đa năng không có tường, lấy cảm hứng từ Kiến ​​trúc bản địa, một không gian sư phạm ngoài trời mà chúng tôi gọi là “lớp học trong rừng”, nơi trẻ được học cùng với thiên nhiên. Một hành lang duy nhất chạy quanh toàn bộ tòa nhà. Không gian hỗn hợp, tự do, cởi mở, trường học đồng thời là không gian công cộng.

Cô có dự định gì về quá trình hành nghề trong tương lai và vấn đề gì khiến cô đang quan tâm?

kienviet khong the duoc goi la kien truc neu khong co su hieu biet ve boi canh 16
kienviet khong the duoc goi la kien truc neu khong co su hieu biet ve boi canh 15
Trung tâm cộng đồng Otica

Chúng tôi muốn đóng góp để thay đổi quan niệm về Kiến trúc, rằng Kiến trúc tốt không chỉ dành cho người giàu. Chúng tôi vẫn tiếp tục tạo ra các không gian giáo dục chất lượng cho các cộng đồng vùng sâu, vùng xa. Trao cơ hội cho người dân, để họ nói lên ý kiến, cho họ biết được quyền con người của mỗi cá nhân dù cho bạn đang ở 1 quốc gia phát triển hay đói nghèo, như 1 tia hy vọng để những đứa trẻ thay đổi cuộc đời. Tất nhiên, quyền lực và tiền bạc không phải là yếu tố chính trong trường hợp này.

kienviet khong the duoc goi la kien truc neu khong co su hieu biet ve boi canh 12
Trường tiểu học Alto Sanibeni Union

Trước giờ, các dự án của chúng tôi được sinh ra từ các cá nhân, đơn vị tư nhân, tổ chức Phi Chính Phủ, chứ không phải từ chính sách của địa phương. Hiện tại, điều chúng tôi quan tâm là phát triển các dự án như các biểu tượng của di sản văn hoá tại địa phương. Chúng tôi mơ ước có hệ thống chi nhánh ở hầu hết các nước Mỹ Latinh.

Cô được mời tham gia Sự kiện Kiến trúc Mỹ Latinh (BAL) và là đại diện cho Peru. Suy nghĩ của cô về sự kiện lần này là gì?

Sự kiện này tổ chức 2 năm/ 1 lần. Chúng tôi nghĩ các cuộc gặp gỡ, các cuộc tranh luận, học hỏi lẫn nhau trong Kiến trúc luôn luôn quan trọng. Điều này giúp tăng động lực, truyền cảm hứng và là cơ hội để dừng lại và suy ngẫm. Những người trong chúng ta, những người tham gia hành nghề, thì đây là một khoảng thời gian tạm dừng để chữa lành và học hỏi thêm thông qua phê bình Kiến trúc.

kienviet khong the duoc goi la kien truc neu khong co su hieu biet ve boi canh 17 3

Năm nay, quốc gia khách mời cũng là Peru, và việc có thể đại diện cho Kiến trúc của Peru trong bối cảnh quốc tế là điều rất thú vị. Cuối cùng, những gì chúng tôi đã làm trong 10 năm qua như một phần của Kiến ​​trúc bản sắc Peru. Đó là một vinh dự và cũng là một thách thức to lớn.

Tất cả các văn phòng có mặt, mỗi người từ thực tế và kinh nghiệm của mình, đã mang một chút Châu Mỹ Latinh đến Tây Ban Nha, tất cả chúng tôi đều cảm thấy cần phải nói không chỉ về các dự án mà còn về bối cảnh, lãnh thổ, văn hóa địa phương, để tạo ra một câu chuyện và chia sẻ cuộc sống đằng sau các dự án. 

Cô có suy nghĩ gì về Kiến ​​trúc Mỹ Latinh trong tương lai không? 

Đại dịch đã giúp chúng tôi nhận ra rằng: chúng ta đang sống trong một thế giới dễ bị tổn thương trong khủng hoảng. Chúng ta đang sống trong một thế giới bị hủy hoại bởi việc tiêu thụ tài nguyên thiên nhiên ngoài kiểm soát và Châu Mỹ Latinh đang phải chịu đựng sự bóc lột này, đã sống qua những bất công tàn khốc.

kienviet khong the duoc goi la kien truc neu khong co su hieu biet ve boi canh 7
Khu nội trú cho học sinh tại Santa Elena

Tôi tin rằng diễn ngôn về kiến ​​trúc Mỹ Latinh ra đời từ đó. Lấy các đồng nghiệp Mỹ Latinh cũng tham gia BAL làm ví dụ, KTS Sauermartins đến từ Brazil, Barclay & Crousse và Sharif Kahatt đến từ Peru, có lẽ, theo ý kiến ​​​​của tôi, khu vực Mỹ Latinh cần Kiến ​​trúc bản địa theo hướng tối giản hơn là thẩm mỹ, một Kiến ​​trúc tôn trọng thiên nhiên hơn. Không phải nơi xây dựng nhiều bức tường hơn và nhiều đồ trang trí hơn nghĩa là đã phát triển hơn.

Điều mà tôi luôn nói với các sinh viên, đó là KTS là một nghề khó và ý nghĩa, nó cho phép chúng ta học hỏi và liên hệ với các ngành khác. Tôi luôn nhắc nhở về việc hãy trăn trở vai trò của Kiến trúc trong xã hội, vượt ra khỏi việc phục vụ cho 1 vài cá nhân và công ty.

Biên dịch: Hoàng Anh | Nguồn: Archdaily

XEM THÊM: 

Bình luận từ Facebook
BÀI VIẾT LIÊN QUAN
190 head
Phỏng vấn Jean Nouvel

Sinh năm 1950, tại Fumel (lot-etgaronne) miền nam nước Pháp, ông học tại trường Ecole Nationale Supérieure des beaux arts Read more

do hoa da phuong tien head
Đồ họa đa phương tiện

Công nghệ hình ảnh đang tiến theo xu hướng: từ hình ảnh 2D trên film, giấy ảnh, màn ảnh... tiến Read more

409 head
Khát vọng ánh sáng

Một câu chuyện về một người thanh niên trẻ châu Phi bằng khao khát được học hành đã đóng góp Read more

Khóa đào tạo quốc tế về quản lý dự án và quản lý xây dựng của ĐHTH Cincin

Nhằm đáp ứng nhu cầu ngày càng cao về nâng cao năng lực quản lý dự án và quản lý Read more

carlabbott copy
Các phong trào quy hoạch – P1: Truyền thống cảnh quan

Học thuyết đầu tiên của Mỹ về quy hoạch đô thị ra đời từ việc quy hoạch cảnh quan và Read more

old new york
Các phong trào quy hoạch- P2: Kỹ thuật hạ tầng đô thị

Phần này đề cập tới kỹ thuật hạ tầng đô thị bao gồm các vấn đề vệ sinh, cấp thoát Read more