Trần Hoàng Hoàng – PV báo Quân đội nhân dân (thực hiện)

Ban Tổ chức Giải thưởng công trình nhà ở và nội thất (Top 10 Awards) năm 2021 vừa tổng kết, trao giải và triển lãm các tác phẩm đoạt giải. Điều đáng chú ý ở giải thưởng lần này đã có sự thay đổi tên gọi, quy mô, cơ cấu. Trong cuộc trò chuyện với phóng viên Báo Quân đội nhân dân, Tiến sĩ, Kiến trúc sư (KTS) Phan Đăng Sơn, Chủ tịch Hội KTS Việt Nam, Trưởng Ban Giám khảo Top 10 Awards, khẳng định: Dù có nhiều thay đổi song giới KTS Việt Nam luôn lấy con người làm trung tâm, nỗ lực sáng tạo đáp ứng nhu cầu thiết thực của nhân dân về nhà ở.

Ban Tổ chức Giải thưởng công trình nhà ở và nội thất (Top 10 Awards) năm 2021 vừa tổng kết, trao giải và triển lãm các tác phẩm đoạt giải. Điều đáng chú ý ở giải thưởng lần này đã có sự thay đổi tên gọi, quy mô, cơ cấu. Trong cuộc trò chuyện với phóng viên Báo Quân đội nhân dân, Tiến sĩ, Kiến trúc sư (KTS) Phan Đăng Sơn, Chủ tịch Hội KTS Việt Nam, Trưởng Ban Giám khảo Top 10 Awards, khẳng định: Dù có nhiều thay đổi song giới KTS Việt Nam luôn lấy con người làm trung tâm, nỗ lực sáng tạo đáp ứng nhu cầu thiết thực của nhân dân về nhà ở.

kienviet dap ung nhu cau thiet thuc ca nguoi dan ve nha o1
TS. KTS Phan Đăng Sơn – Chủ tịch Hội Kiến trúc sư Việt Nam.

Phóng viên (PV): Được biết Top 10 Awards là sự phát triển của giải thưởng “10 công trình nhà đẹp” (Top 10 House Awards), khởi xướng từ năm 2018. Xin ông cho biết vì sao trong lần tổ chức này lại có sự thay đổi tên gọi, quy mô, cơ cấu giải thưởng?

TS. KTS Phan Đăng Sơn: Top 10 Awards là giải thưởng kiến trúc – nội thất thường niên được bảo trợ bởi Hội KTS Việt Nam và tổ chức bởi Công ty Cổ phần thiết kế và truyền thông Kiến Việt. Năm 2021 là năm thứ tư liên tiếp giải thưởng được tổ chức và Ban Tổ chức quyết định mở rộng quy mô giải thưởng với tên gọi Top 10 Awards, trao thưởng ở 2 hạng mục thiết kế nhà ở và nội thất. Cuộc thi nhằm tìm kiếm xu hướng kiến trúc nhà ở đương đại và những đại diện tiêu biểu trong ngành nội thất tại Việt Nam thông qua việc lựa chọn 10 thiết kế tiêu biểu ở mỗi hạng mục. 

Qua ba lần tổ chức Top 10 House Awards đều thu hút giới KTS, các nhà đầu tư có nhu cầu tạo ra những ngôi nhà đẹp. Tuy nhiên, từ nhu cầu xã hội đòi hỏi nhà ở phải gắn kết bên trong với bên ngoài. Ban Tổ chức quyết định có thêm hạng mục cho phần nội thất bởi vì hiện nay nội thất rất được coi trọng, được thực hiện kỹ lưỡng. Muốn vậy đòi hỏi cần phải có những phương án thiết kế nội thất bài bản, sáng tạo. Việc mở rộng quy mô, cơ cấu đã nâng tầm giải thưởng, trở thành nơi hội tụ sáng tạo, góp phần để ngành kiến trúc thực sự là ngành công nghiệp văn hóa như chủ trương của Đảng, Nhà nước.

PV: Việc nâng tầm giải thưởng đã có tác động như thế nào đối với giới KTS cũng như chủ đầu tư, thưa ông?

TS. KTS Phan Đăng Sơn: Thói quen truyền thống của người Việt Nam là tự mày mò suy nghĩ, tự dựng lên ngôi nhà. Điều này có điểm tốt khi chủ nhà may mắn gặp được những bàn tay tài hoa, đầu óc giàu sáng tạo có thể xây dựng ngôi nhà hợp lý để sử dụng, có thẩm mỹ về kiến trúc. Qua hàng trăm năm đúc rút kinh nghiệm, hình thành hệ thống kiến trúc nhà ở từng tộc người, trở thành di sản văn hóa cần tôn trọng, gìn giữ.

Tuy nhiên, môi trường, cảnh quan hiện nay đã khác trước đây. Chẳng hạn, trong đô thị lớn xuất hiện dạng nhà chia lô hay nhà chen lấn trong khu đất có hình dạng bất thường không dễ để có thể thoải mái thiết kế. Người dân lâu nay e ngại thiết kế, có phần chủ quan cho rằng ông cha làm nhà được, đến mình cũng làm được. Nhiều người cho rằng thiết kế tốn kinh phí không cần thiết. Điều này xuất phát từ tâm lý đó là chi phí bỏ ra để nhận được bản thiết kế không tương xứng, chưa cụ thể rõ ràng về “hình hài” ngôi nhà.

Song cần lưu ý rằng, một ngôi nhà được thiết kế bài bản sẽ tối ưu hóa nhiều phương diện như khối lượng xây dựng ít đi, sử dụng vật liệu tiết kiệm, đạt được sự tiện nghi và sự bền vững về thẩm mỹ… Mặt khác, ý tưởng chủ nhà được xem xét lựa chọn, góp ý thông qua KTS có đầu óc sáng tạo, được học hành bài bản, bao giờ cũng tốt hơn. Như vậy, chi phí cho thiết kế rất đáng để bỏ ra, không hề lãng phí.

Tất nhiên, có những thiết kế bị làm giá và bản thân “tay nghề” KTS cũng có sự chênh lệch về trình độ. Chính vì vậy tổ chức những cuộc thi, giải thưởng như Top 10 Awards là để chủ đầu tư có thể tìm thấy những phương án thiết kế thích hợp cho nhu cầu của mình. Dù mới tổ chức song Top 10 Awards đã trở thành một giải thưởng uy tín nh  được lựa chọn rất kỹ lưỡng, công tâm của những người có chuyên môn hàng đầu trong ngành kiến trúc. Từ đó, chủ đầu tư có thể yên tâm về sự tiện nghi, tính thẩm mỹ, độ an toàn… trong thiết kế.

Qua các lần trao giải cũng chứng minh năng lực, sự ổn định thiết kế của những KTS đoạt giải. Có thể thấy bên cạnh tài năng, họ đều rất cẩn trọng, ít khi rơi vào chủ quan hay bảo thủ, nắm bắt được xu thế và biết ứng dụng thành tựu mới trong khoa học công nghệ… Cho nên thiết kế sau bao giờ cũng mới mẻ, chất lượng, hiệu quả hơn thiết kế trước. Bản thân KTS khác chưa đoạt giải, cũng là dịp tốt để giao lưu, học tập, từ đó phát hiện, bừng sáng lên những sáng tạo mới để có tác phẩm ngày càng đặc sắc.

Phần thưởng của Top 10 Awards cũng như các giải thưởng kiến trúc không đáng kể nhưng quan trọng nhất là sự vinh danh nghề nghiệp, tạo nên thương hiệu sáng tạo trong ngành kiến trúc. Giải thưởng thực sự gắn kết KTS và chủ đầu tư, có sức lan tỏa, có tác động tích cực để xã hội quan tâm đến vấn đề thiết kế nhà ở một cách đúng mức.

kienviet dap ung nhu cau thiet thuc ca nguoi dan ve nha o2
Nhà Bình Dương” – một trong số 10 công trình tiêu biểu của hạng mục Nhà ở tại Giải thưởng Top 10 Awards 2021.

PV: Những tiêu chí nào trong thiết kế nhà ở và nội thất hiện nay được Ban Giám khảo đánh giá cao khi chấm giải, thưa ông?

TS. KTS Phan Đăng Sơn: Trong quá trình chấm giải, Ban Giám khảo đánh giá cao những tiêu chí chung, mang tính cơ bản của một ngôi nhà. Trước hết, các thiết kế phải khiến người sử dụng cảm thấy phù hợp, tức là đạt được công năng của thiết kế. Tiếp theo là giá trị thẩm mỹ, có sự sáng tạo nổi bật. Ngoài ra, còn có các tiêu chí như: Phù hợp với môi trường khí hậu ở Việt Nam, nhất là trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng khó lường; thể hiện tính tiên phong trong áp dụng công nghệ và vật liệu mới; mang bản sắc vùng miền hài hòa, không khiên cưỡng; an toàn sức khỏe cho người sử dụng; định hướng, dẫn dắt xu thế kiến trúc không phải trong giới chuyên môn hẹp mà có sức lan tỏa, giải quyết vấn đề xã hội về nhà ở của người dân (xây dựng nhà ở không quá tốn kém, nhà ở vùng sâu vùng xa, nhà ở cho người yếu thế đủ tiện nghi sống).

Về nội thất sẽ nhấn mạnh hơn về các tiêu chí: An toàn về sức khỏe từ vật liệu sử dụng; người sử dụng thấy tiện ích mà không dư thừa. Đặc biệt là các thiết kế được đánh giá cao về nội thất phải thân thiện với môi trường, có “không gian xanh”. Chú trọng yếu tố mở trong thiết kế, không phải là một ngôi nhà kín bưng, bịt bùng bằng hệ thống điều hòa cưỡng bức mà có thể sử dụng thông gió tự nhiên, chiếu sáng tự nhiên…

PV: Là năm đầu tiên hạng mục thiết kế nội thất được vinh danh. Vậy qua giải thưởng này, xu hướng thiết kế nội thất nào đang nổi lên, thưa ông?

TS. KTS Phan Đăng Sơn: Thiết kế nội thất thân thiện môi trường, tối giản là xu hướng được các KTS theo đuổi. Không ít những thiết kế nội thất hiện nay rơi vào sự rườm rà, có thể gây ấn tượng choáng ngợp, hoành tráng, rực rỡ ban đầu nhưng khi sử dụng lâu dài mới thấy lãng phí và sự tiện nghi lại giảm dần. Và sau đó phải tiến hành nâng cấp, cải tạo, bảo dưỡng rất tốn kém.

Đối với các phương án thiết kế nội thất tham gia giải thưởng lần này phải cân bằng các yếu tố: Không được xa hoa, phải phù hợp với vùng miền, phong tục tập quán của người dân sống trong ngôi nhà… Ví dụ, khí hậu miền núi phía Bắc cần chú ý thiết kế vừa mở vừa kín. Vào mùa đông phải kín và cách được nhiệt, mùa hè đón gió và ánh sáng để tạo nên môi sinh tốt, bảo đảm sức khỏe và tiện nghi. Với nhà ở miền Nam quanh năm lộng gió, tính hội tụ cộng đồng cao cần không gian giao kết cộng đồng. Song, vào những thời điểm không giao lưu, tụ tập thì không gian phải được tính toán để trở thành nơi sản xuất nghề thủ công và các chức năng khác theo nhu cầu của người sử dụng.

kienviet dap ung nhu cau thiet thuc cua nguoi dan ve nha o3 1
Thiết kế nội thất “Phòng truyền thống Sao Thái Dương” được vinh danh tại hạng mục Nội thất của Giải thưởng Top 10 Awards 2021.

PV: Một số người làm truyền thông quan tâm đến lĩnh vực kiến trúc cho rằng: Việc quảng bá thương hiệu Top 10 Awards chưa xứng tầm. Ông nhận định về ý kiến này như thế nào?

TS. KTS Phan Đăng Sơn: Vấn đề truyền thông Top 10 Awards hiện nay cũng như Top 10 House Awards trước đây, Hội KTS Việt Nam đánh giá là thực hiện chưa tốt. Giải thưởng được phát động trong giới KTS rất tốt, qua các lần tổ chức, số lượng tác phẩm gửi về dự thi năm sau cao hơn năm trước. Tuy nhiên, điều chúng tôi mong muốn là không chỉ giới KTS quan tâm mà phải hướng đến chủ đầu tư nói riêng và người dân nói chung biết đến giải thưởng này.

Thời gian tới, Hội KTS Việt Nam sẽ chỉ đạo tập hợp các thiết kế mẫu nhà đoạt giải, có hình thức lưu trữ phù hợp nhằm quảng bá đến nhân dân một cách rộng rãi. Chúng tôi chủ trương sẽ phân loại cụ thể để thích ứng với vùng miền, phù hợp với diện tích, không gian…. Qua đó, người dân có thể tiếp cận, tham khảo lựa chọn những thiết kế phù hợp, trao đổi với KTS để từ đó điều chỉnh đưa ra phương án thiết kế ưng ý nhất. Chỉ khi làm được như vậy, Hội KTS Việt Nam mới thực sự hoàn thành sứ mệnh là một hội chính trị, xã hội, nghề nghiệp, luôn lấy con người làm trung tâm trong mọi hoạt động, góp phần để kiến trúc Việt Nam có bản sắc, khoa học, hiện đại, chủ động hội nhập.

PV: Trân trọng cảm ơn ông!

Bình luận từ Facebook
BÀI VIẾT LIÊN QUAN
kienviet top 10 awards tim kiem lan toa xu huong kien truc noi that nhan van va ben vung
Top 10 Awards: Tìm kiếm, lan tỏa xu hướng Kiến trúc – Nội thất nhân văn và bền vững

Năm thứ tư liên tiếp tổ chức, giải thưởng Top 10 Awards 2021 mở rộng quy mô với hai hạng Read more

z3602825362251 d8313ee26e36175d26db78e33e42d502
Thông cáo báo chí Top 10 Awards 2021: Vinh danh kiến trúc lấy con người làm trung tâm

Hà Nội, ngày 30 tháng 07 năm 2022 – Lễ trao giải thưởng thường niên Top 10 Awards vinh danh Read more

Pavilion 02
Những yếu tố tạo nên ấn tượng của Pavilion Top 10 Awards 2021

Pavilion là điểm nhấn nổi bật của Giải thưởng Top 10 Awards 2021, đây không chỉ là nơi trưng bày, Read more

kienviet khong chi dep kien truc con can dam bao phat trien ben vung than thien voi moi truong thong diep cua pavilion top 10 awards 2021 4
Thiết kế Pavilion Top 10 Awards 2021: Truyền tải thông điệp về môi trường và Kiến trúc bền vững

Ngày 30 tháng 7 tới, trên phố đi bộ Hồ Gươm, những công trình xuất sắc nhất của Top 10 Read more

Thiet ke chua co ten 1
Hội đồng Giám khảo nói gì về các công trình đoạt giải Top 10 Awards 2021?

Trải qua quá trình chấm chọn kỹ lưỡng và chặt chẽ, Hội đồng Giám khảo giải thưởng Top 10 Awards Read more

kienviet top 10 awards 2021 ton vinh nhung thiet ke kien truc noi that lay con nguoi lam trung tam
Top 10 Awards 2021: Tôn vinh những thiết kế kiến trúc – nội thất lấy con người làm trung tâm

30 tháng 7 này, Lễ trao giải thưởng Top 10 Awards 2021 sẽ vinh danh những công trình kiến trúc Read more