Làm thế nào để kiến ​​trúc có thể tác động tích cực đến các nhà máy sản xuất ở những nước đang phát triển? Với nhà máy Jakob, các KTS của Rollimarchini Arkitekten và G8A Architects đã đề xuất một mô hình với trọng tâm là hạnh phúc của người sử dụng và chất lượng môi trường.

Nhà máy đầu tiên tại Việt Nam sử dụng thông gió tự nhiên | G8A Architects & Rollimarchini architekten
Cây xanh được cố định bởi mạng lưới cáp thép

Thông tin dự án

  • Chủ đầu tư: Jakob Saigon
  • Thiết kế: G8A Architecture & Urban Planning (Switzerland, Signapore, Vietnam) + rollimarchini architekten (Bern, Switzerland)
  • Team thiết kế: Grégoire Du Pasquier, Manuel Der Hagopian, Andrea Archanco Astorga (G8A Architects), Michael Rolli, Francesco Marchini Camia, Marika Steiner (rollimarchini architekten)
  • Thiết kế cảnh quan: G8A Architecture & Urban Planning + rollimarchini architekten (Bern, Switzerland)
  • Thiết kế ánh sáng: G8A Architecture & Urban Planning + rollimarchini architekten (Bern, Switzerland)
  • Nhà thầu: Trung Hau Construction Group
  • Thời gian hoàn thành: 17 tháng
  • Diện tích: 13,000 m2
Nhà máy đầu tiên tại Việt Nam sử dụng thông gió tự nhiên / G8A Architects & Rollimarchini architekten
Các hội trường lớn như căng-tin cho công nhân được kẹp giữa các mặt tiền bằng xốp cho phép không khí lưu thông

Gần hai thập kỷ qua, thành phố Hồ Chí Minh là một trong những điểm sáng của Việt Nam về sự đổi mới sáng tạo và tốc độ phát triển nhanh chóng. Có thể nói thành phố này như một thỏi nam châm hút mọi thứ về phía mình, kể cả các khu công nghiệp, điều này cũng dẫn đến các hậu quả về môi trường như hiệu ứng đô thị, vấn đề ngập lụt,…

Nhà máy Jakob Rope Systems là nhà sản xuất cáp thép không gỉ và lưới thép đến từ Thụy Sĩ. Đơn vị này đặt hầu hết các cơ sở sản xuất tại Việt Nam. Nhà máy lần này được xây dựng có sự hợp tác giữa Rollimarchini Architekten (Rollimarchini) và G8A Architects (G8A). Nằm trên khu đất rộng 30.0000 m2, cách Thành phố Hồ Chí Minh 50km về phía Bắc, công trình hướng tới sự bền vững về môi trường sống và xã hội.

Nhà máy đầu tiên tại Việt Nam sử dụng thông gió tự nhiên / G8A Architects & Rollimarchini architekten
Sân trung tâm có tác dụng làm mát môi trường và cung cấp không gian thư giãn cho người lao động

Nhiều nhà máy hiện nay được xây dựng chỉ nhằm mục đích kinh tế với các khối hộp kín thấp tầng và bỏ qua vấn đề về vi khí hậu. “Đối với các nhà máy hiện nay, bạn phải có điều hòa không khí để thông gió và không có nhiều ánh sáng tự nhiên ở bên trong. Đó không phải là một nơi thoải mái để làm việc. Hơn nữa, các loại khí bên trong nhà máy có thể ảnh hưởng không tốt đến sức khoẻ của công nhân” – Francesco Marchini, thành viên của dự án chia sẻ 

Nhóm thiết kế muốn sử dụng hệ thống thông gió tự nhiên. Kiến trúc truyền thống của Việt Nam có nhiều không gian mở và thoáng mát, xuất hiện nhiều ở vùng nông thôn. Đặc điểm đó đã trở thành chất xúc tác cho thiết kế lần này.

Nhà máy đầu tiên tại Việt Nam sử dụng thông gió tự nhiên / G8A Architects & Rollimarchini architekten
Những mái nhà có phần nhô ra gợi lại kiến ​​trúc nhiệt đới truyền thống mà nhóm thiết kế đã thấy trong quá trình nghiên cứu ở vùng nông thôn

Nhà máy bao gồm các khối nhà cao hai tầng nằm xung quanh sân trung tâm, lấy cảm hứng từ cách tổ chức ở làng quê Việt Nam

Manuel Der Hagopian, thành viên của dự án cho biết: “Chủ đầu tư sẵn sàng giữ lại một số điều kiện tự nhiên để giúp thông gió. Không gian xanh mát mang đến những giây phút thoải mái cho người lao động và giúp nâng cao năng suất làm việc”.

Nhà máy đầu tiên tại Việt Nam sử dụng thông gió tự nhiên / G8A Architects & Rollimarchini architekten
Hành lang giúp che mưa cho các không gian bên trong nhà máy

Chiều cao bất thường của nhà máy liên quan đến giải pháp thiết kế. Mặt đứng được bao phủ bởi cây xanh là nhân vật chính đa nhiệm của nhà máy, ngoài việc thông gió tự nhiên và lấy sáng, nó còn phải tạo bóng râm, che mưa hắt, giúp lọc không khí và hạ nhiệt độ bên trong công trình. Các bồn cây làm bằng “vải địa kỹ thuật không dệt” – malleable geotextile, với các đặc tính như sức chịu kéo, độ dãn, độ thấm nước, thích ứng tốt với môi trường,… Để treo lơ lửng giàn cây cần sử dụng dây cáp thép, vừa là giải pháp thi công vừa giúp quảng bá sản phẩm đến với khách hàng.

Giải pháp mặt đứng này không phải là lớp bảo vệ bất khả xâm phạm để chống lại mưa lớn trong khu vực miền Nam, nó không được mong đợi để hoạt động theo cách đó. Qua lớp cây xanh sẽ đến hành lang, vừa là không gian đệm để hạn chế mưa lớn vừa là tuyến giao thông. 

“Vào hầu hết những ngày mưa, 1/3 hành lang sẽ bị ướt. Có khi sẽ bị ướt toàn bộ và chủ đầu tư đã biết trước điều đó. Đây là sự cho đi và cái chúng ta nhận lại được sẽ là không gian cây xanh thoáng mát”, Der Hagopian, thành viên của dự án chia sẻ.

Còn trong những điều kiện khắc nghiệt, như bão lớn, thì hệ thống cửa trượt polycarbonate mới được kích hoạt.

Phải thừa nhận rằng, đề xuất của các KTS không phải lúc nào cũng được hưởng ứng. Marchini cho biết: “Đối với ban quản lý địa phương, thật khó để họ hình dung ra một nhà máy không sử dụng điều hòa nhiệt độ. Tuy nhiên, nhà máy đã đi vào hoạt động và công nhân không có gì để phàn nàn. Về phần chi phí vận hành? Họ rất vui khi thấy mức tiêu thụ năng lượng giảm 50% so với các cơ sở khác ở Việt Nam”.

Đây chỉ là 1/1000 nhà máy trong khu vực và nó sẽ chưa làm thay đổi được tất cả. Nhưng đây sẽ là minh chứng về việc sử dụng các phương án bền vững hơn khi xây dựng nhà máy sản xuất.

Nhà máy đầu tiên tại Việt Nam sử dụng thông gió tự nhiên / G8A Architects & Rollimarchini architekten
Tỉ lệ diện tích xây dựng phá vỡ khuôn mẫu thường thấy là các nhà máy chiếm toàn bộ khu đất

Biên dịch | Hoàng Anh (Nguồn: indesignlive.sg)

XEM THÊM:

Bình luận từ Facebook