Không chỉ là giải pháp kiến trúc trong bối cảnh xã hội mới, Voxel còn nhằm vào mục tiêu thúc đẩy một thế hệ thống công trình xanh mới với việc đưa kết cấu gỗ nhiều lớp vào làm vật liệu chính trong xây dựng. Đây được xem là bước đi mới của kiến trúc xây dựng trong công cuộc chống biến đổi khí hậu và dịch bệnh.  

Thông tin công trình:

  • Tên dự án: The Voxel
  • Đơn vị thiết kế: Valldaura Labs 
  • Địa điểm xây dựng: Collserola, Bacelona, Tây Ban Nha 

Tại công viên Collserola (một trong những công viên đô thị lớn nhất thế giới) mới xây dựng bổ sung một công trình được thực hiện bởi một nhóm sinh viên, chuyên gia từ chương trình Thạc sĩ về Tòa nhà Sinh thái và Khoa học Sinh học (MAEBB) của Viện Kiến trúc Cao cấp Catalonia (IAAC) Valldaura Labs. Công trình này có tên gọi The Voxel. Thực tế đây là một cabin cách ly được thiết kế chỉ dành riêng cho một người ở, các hoạt động sinh hoạt hay làm việc chỉ trong không gian này với một khoảng thời gian nhất định. Sở dĩ có những dự án công trình độc lạ như vậy bởi ngành kiến trúc cũng cần phải thích nghi với hoàn cảnh mới, khi cả thế giới đang oằn mình chống lại cuộc khủng hoảng dịch bệnh.

Khuôn viên của Voxel cũng được Viện Kiến trúc Cao cấp Catalonia (IAAC) chú trọng vào nghiên cứu xây dựng một môi trường sống mới – tự cung tự cấp.

Voxel được thiết kế và chế tạo trong chương trình thạc sĩ MAEBB 2019 – 2020 với sự tư vấn của một nhóm chuyên gia được thành lập bởi các chuyên gia năng lượng, chuyên gia nước, các KTS…. Nhờ vậy mà chỉ trong vòng 5 tháng, họ đã biến khu rừng rậm ở Collserol thành một dự án với công trình nhà ở, qua đó thể hiện những ý tưởng mang ý nghĩa bước ngoặt mới trong lĩnh vực kiến trúc sinh thái.

Được thiết kế như một cabin cách ly, cabin dành cho một người ở trong vòng khoảng 14 ngày, nó có thể cung cấp tất cả các nhu cầu vật chất trong quá trình sinh sống tại đây. Qua hình ảnh có thể thấy gỗ là vật liệu chủ đạo được các KTS lựa để tạo ra công trình. Bên trong không gian cabin là một cấu trúc gỗ nhiều lớp (CLT) rộng 12m2 được làm từ thân cây thông đã được xử lý kỹ thuật và ép tại chỗ ở Valldaura (cách khoảng chưa đầy 1km với nơi đặt công trình Voxel).

Lý giải cho việc sử dụng gỗ tự nhiên, các KTS cho biết họ dựa trên một kế hoạch quản lý rừng bền vững đã được phê duyệt ở Collserola, rằng mỗi năm có thể thu được một lượng gỗ rừng nhất định để tạo điều kiện cho sự phát triển của các cây nhỏ hơn, giúp phát triển sự đa dạng sinh học, vì sinh khối rừng tăng 3% mỗi năm và cây đang phát triển sẽ hấp thụ nhiều CO2 hơn.

Không chỉ là giải pháp kiến trúc trong bối cảnh xã hội mới, Voxel còn nhằm mục tiêu thúc đẩy một thế hệ công trình xanh mới với việc sử dụng kết cấu gỗ ghép thanh (CLT). Theo nghiên cứu, CLT hoàn toàn phù hợp để trở thành một trong những vật liệu chính trong công cuộc thiết kế xây dựng các công trình chống biến đổi khí hậu.

Kết cấu gỗ nhiều lớp (CLT) chắc chắn sẽ trở thành tương lai của ngành xây dựng.

Theo đó, để cung cấp vật liệu cho dự án, 40 cây thông đã được thu hoạch và cắt thành các tấm với chiều dài 3 cm và xếp chồng lên nhau rồi phơi khô trong ba tháng. Sau khi đạt đến độ ẩm thích hợp, mỗi tấm ván được đưa vào xưởng mộc Valldaura Labs để chế biến thành hàng trăm lam gỗ thông. Tiếp đó, mỗi tấm được mã hóa thành một hệ thống cụ thể để có thể lắp ráp theo thứ tự thành một hình khối 3,6×3,6m.

Sau khi lưu ý đến vấn đề kiến trúc địa phương cũng như sự am hiểu về các dòng vật liệu xây dựng, các KTS đã kiên quyết mỗi tấm panel đều được ghi lại và theo dõi về nguồn gốc cẩn thận. Điều đó nhằm đảm bảo rằng mọi chi tiết bằng gỗ của ngôi nhà đều có thể tìm lại chính xác nguồn gốc của cây.

Các thanh gỗ được xếp, nối với nhau mà không có kim loại, thay vào đó là các khớp nối và chốt bằng gỗ. Ý tưởng này được lấy cảm hứng từ yêu cầu hạn chế sử dụng vật liệu ít carbon hơn. Sau đó, cấu trúc được bọc trong một lớp cách nhiệt bằng nút chai và được gắn thêm các tấm chắn mưa sáng tạo (làm từ vật liệu phế thải được tạo ra trong quá trình sản xuất CLT. Ý tưởng này được học tập từ kỹ thuật Shou Sugi Ban của Nhật Bản để bảo vệ tòa nhà khỏi mưa ngấm vào kết cấu bên trong.

Bên cạnh việc xử lý ván gỗ thông thô để có một kết cấu hình hộp vuông vắn, hẳn nhiên sẽ để lộ ra phần cạnh gỗ với những vết sắc. Bằng sự khéo léo của mình, các KTS đã mài những vết cắt này thành dạng tròn hơn, nhờ đó mà chúng biến thành một bề mặt thể hiện nét thẩm mỹ cũng như an toàn vốn dĩ bị ẩn giấu trong hầu hết các công trình xây dựng bằng gỗ.

Một số phần nhô ra so với bề mặt hình hộp cabin đều tương ứng với các công trình phụ như bể nước, vòi hoa sen ngoài trời. Trên mái của cabin có một loạt các hộp sử dụng cho trồng vườn được nối với nhau bằng các khớp nối (không vít, không keo). “Khu vườn” nhỏ xinh này chưa nhiều loại cây địa phương và một số ô có thể hứng nước mưa cho chảy dần vào bể thu gom ở bên dưới.

Chương trình Thạc sĩ về Tòa nhà Sinh thái và Khoa học Sinh học (MAEBB) là chương trình nghiên cứu – thử nghiệm đáng giá cho những KTS tài năng trong tương lai

Đây là một chương trình nghiên cứu nổi tiếng và thu hút rất nhiều sự quan tâm của giới kiến trúc. Dự án này thu về nhiều trải nghiệm vô cùng quý giá cho các sinh viên kiến trúc. Họ đã có thể đi sát vào thực tiễn, học tập cách thiết kế các dự án sinh thái, kỹ thuật thiết kế tham số và nắm được cả khả năng chuyển đổi các vật liệu có nguồn gốc địa phương, mở ra một tương lai cho các công trình kiến trúc xanh trong tương lai. Voxel được xây dựng với sự tham gia của 17 sinh viên và 5 tình nguyện viên từ 15 quốc gia, trong khoảng thời gian cả thế giới đang đối mặt với những nguy hại lớn từ đại dịch Covid-19 (từ tháng 4 đến tháng 8 năm 2020).

Chiến lược tái tạo – sử dụng năng lượng thông minh và ẩn sau là mục tiêu bảo vệ môi trường cấp bách.

Từ lâu, văn phòng nghiên cứu kiến trúc Valldaura Labs được biết đến với phương châm chú trọng sở thích khám phá các giới hạn của khả năng tự cung tự cấp, cố gắng đáp ứng những nhu cầu sinh hoạt cho mọi người mà không cần phải phụ thuộc quá nhiều vào các công nghệ hiện đại hoặc dịch vụ. Vì vậy, Voxel cho thấy rõ sự cố gắng của họ với kết quả là một chiếc cabin cách ly độc đáo, ứng dụng thực tiễn cao. Tuy nhiên không chỉ vì lý do phù hợp hoàn cảnh xã hội, sự thành công của Voxel được thể hiện qua chiến lược tái chế nhiên liệu, bảo vệ môi trường nhờ một kế hoạch nước – năng lượng – chất thải được thiết kế một cách toàn diện. 

Dẫn chứng là cabin được trang bị ba tấm pin mặt trời và bộ lưu trữ pin độc lập, được thiết kế đặc biệt để đảm bảo cung cấp năng lượng chiếu sáng và các thiết bị cho một người sinh sống. Hệ thống nước kết hợp cả thu gom nước mưa và tái chế nước cũng như xử lý nước thải trong hệ thống khí sinh học khép kín giúp tạo ra nhiên liệu để đun nấu hoặc sưởi ấm, công trình phụ cũng được xử lý hợp vệ sinh. 

Hiện tại, việc xây dựng đã hoàn tất, có thể thấy The Voxel là bằng chứng trực quan nhất về một mô hình kiến ​​trúc sinh thái và tiên tiến sử dụng các vật liệu siêu địa phương và được kết hợp cùng với các kỹ thuật công nghiệp hóa.

Như vậy, giống như công viên tự nhiên cung cấp cho thành phố nguồn cung cấp oxy quan trọng từ cây cối, thông qua qua thiết kế kiến trúc mà cụ thể là công trình The Voxel, Valldaura của Catalonia (IAAC) và Chương trình Thạc sĩ về Công trình Sinh thái & Khoa học Nâng cao (MAEBB) đã cung cấp những kiến thức quan trọng về rừng đối với môi trường đô thị.

Xem thêm hình ảnh tại đây:

Biên dịch | H.N (Nguồn: Archdaily)

XEM THÊM: