Cùng với đồng nghiệp trong giới nghề, KTS Nguyễn Huy Khanh cũng chia sẻ góc nhìn của anh với độc giả Kienviet.net về cuộc thi tuyển chọn thiết kế cho dự án Nhà hát Thủ Thiêm, TP. Hồ Chí Minh. Anh chỉ ra rất rõ ràng các mặt Tình – Lý và đưa ví dụ cụ thể để diễn đạt nên quan điểm của mình.

KTS Nguyễn Huy Khanh: "Không thể đốt cháy giai đoạn" | Kiến Việt Net
KTS Nguyễn Huy Khanh

Thứ nhất, bàn về Luật pháp – hay bàn về LÝ: Tại khoản 1, điều 81, Luật Xây dựng 2014 & mục a, khoản 2, điều 17 của Luật Kiến trúc 2019 thì công trình này thuộc loại PHẢI tổ chức thi tuyển, tuyển chọn phương án thiết kế kiến trúc công trình. Do đó, Ban Tổ Chức đã thực hiện đúng luật.

Tuy nhiên trong 2 điều khoản trên, không có quy định hoặc hướng dẫn tổ chức thi tuyển thế nào? Mời rộng rãi hay giới hạn danh sách dự thi? Tư vấn trong nước hay quốc tế?… Bởi vậy đối với dự án Nhà hát Thú Thiêm này, nếu KTS Việt Nam không muốn thiệt thòi thì hãy đấu tranh để có thể sửa luật.

KTS Nguyễn Huy Khanh: "Không thể đốt cháy giai đoạn" | Kiến Việt Net

Thứ hai, bàn về năng lực của tư vấn trong nước – hay là về niềm tin vào tư vấn trong nước – nói một cách khác nữa là bàn về TÌNH: Do đã có tương đối nhiều ý kiến của các KTS khác đánh giá khá rõ về ưu – nhược điểm của cách tổ chức thi tuyển này, do vậy KTS Nguyễn Huy Khanh xin phép không nhắc lại. Thay vào đó, ông lấy một ví dụ cụ thể để diễn đạt nên ý kiến của mình như sau:

Trung Quốc – người láng giềng của Việt Nam, đất nước tỷ dân và cũng nằm trong số những quốc gia hùng mạnh trên thế giới – với mong muốn thể hiện sự phát triển, các thành tựu và phô trương năng lực của mình, các chính quyền đô thị lớn của quốc gia này đều đua nhau xây dựng Nhà hát lớn (Opera House), hay Trung tâm biểu diễn (Grand Performance Centre) của mình. Đây là những công trình mang tính biểu tượng (công trình đinh) của các thành phố và họ luôn kỳ vọng khi khánh thành, nó sẽ nổi tiếng tương đương với Nhà hát Opera Sydney – Úc (KTS Utzon chiến thắng trong cuộc thi quốc tế với 223 bài dự thi). Do đó họ “tung tiền không đếm” để xây dựng nên các nhà hát này với giá trị hàng trăm triệu USD. Đến nay trên toàn Trung Quốc, có đến hơn 50 nhà hát lớn của các loại đô thị từ loại 1 đến loại 3.
Xin điểm qua 5 công trình hoành tráng và nổi tiếng nhất:

1. The Grand Egg (Quả trứng khổng lồ) hay Trung tâm biểu diễn nghệ thuật quốc gia tại Bắc Kinh. Công trình bắt đầu xây dựng từ năm 2001 và hoàn thành năm 2007, khi KTS nổi tiếng người Pháp Paul Andreu được chỉ định.

KTS Nguyễn Huy Khanh: "Không thể đốt cháy giai đoạn" | Kiến Việt Net

2. Nhà hát Opera Quảng Châu (Hòn cuội) thiết kế bởi nhóm KTS Zaha Hadid Architects đã được chọn vào tháng 11 năm 2002 thông qua một cuộc thi quốc tế. Công trình được bắt tay vào thiết kế tháng 10 năm 2004.

KTS Nguyễn Huy Khanh: "Không thể đốt cháy giai đoạn" | Kiến Việt Net

3. Nhà hát Lớn Trùng Khánh (Con tàu sắt), do Hãng GMP từ Cộng hòa liên bang Đức thiết kế, hoàn thành vào 2009.

KTS Nguyễn Huy Khanh: "Không thể đốt cháy giai đoạn" | Kiến Việt Net

4. Nhà hát Opera Cáp Nhĩ Tân (Núi tuyết), năm 2010, MAD Architects đã giành chiến thắng trong cuộc thi mở quốc tế cho Công viên văn hóa Cáp Nhĩ Tân. Được thành lập bởi kiến trúc sư Trung Quốc Ma Yansong vào năm 2004, MAD Architects là một công ty kiến trúc toàn cầu cam kết phát triển các thiết kế tương lai, hữu cơ và mang công nghệ tiên tiến。

KTS Nguyễn Huy Khanh: "Không thể đốt cháy giai đoạn" | Kiến Việt Net

5. Nhà hát Opera Chu Hải (Con Sò biển) thiết kế bởi KTS Long Ma và KTS Kevin Zhang, bắt đầu khởi công năm 2010 hoàn thành vào 2017.

KTS Nguyễn Huy Khanh: "Không thể đốt cháy giai đoạn" | Kiến Việt Net

Và vào tháng 3/2020 vừa qua, chính quyền Thẩm Quyến đã mời thi tuyển quốc tế với danh sách “hạt giống” gồm 8 hãng thiết kế rất nổi tiếng cho dự án Nhà hát Thẩm Quyến, gồm:
• Ateliers Jean Nouvel
• Santiago Calatrava LLC
• Diller Scofidio + Renfro
• Herzog & de Meuron + CCDI consortia
• Snøhetta
• Steven Holl Architects
• Renzo Piano Building Workshop
• China Architecture Design & Research Group
Trong danh sách này chỉ duy nhất có 1 hãng thiết kế là của Trung Quốc (cuối cùng)

Kết,

Theo dòng thời gian, các tư vấn trong nước của Trung Quốc đã dần nâng cao năng lực và chiếm lĩnh được thị trường khó khăn nhất với đẳng cấp quốc tế, đó là thiết kế Nhà hát lớn. Tình hình Việt Nam cũng sẽ như vậy, song các tư vấn trong nước không thể đốt cháy giai đoạn để “vươn mình Thánh Gióng” mà cần có sự cố gắng và thời gian với quyết tâm cao độ.
Chỉ riêng nói đến lĩnh vực Thiết kế âm thanh cho các phòng hoà nhạc lớn, theo ông Khanh, ở Việt Nam không có hãng thiết kế nào, các dự án trọng điểm đều phải thuê tư vấn nước ngoài.

Vậy thì…
“Cố gắng thôi! Đừng dỗi hờn!”.

Kiến Trúc Sư Nguyễn Huy Khanh

XEM THÊM:

———

Chúng tôi (kienviet.net) rất mong nhận được nhiều hơn những ý kiến của các KTS trong giới nghề về vấn đề thi tuyển kiến trúc tại Việt Nam, nhờ đó thể tác động tới những người làm luật, thay đổi nhận thức cộng đồng, góp phần thay đổi những bất cập, thúc đẩy luật pháp, xây dựng môi trường hành nghề, nuôi dưỡng tài năng và kiến tạo đạo đức hành nghề như chính Hội KTSVN đang chủ trương thực hiện.