Phỏng vấn Philip Yuan: “Quá trình xây dựng có thể trở thành trình diễn nghệ thuật.”

1044

Nép mình phía sau Arsenale, các triển lãm của Trung Quốc trưng bày hàng chục công trình được xây dựng khắp nông thôn Trung Quốc, mỗi dự án đều thể hiện tác động xã hội có ý nghĩa thông qua sự đóng góp của người dân trong quá trình xây dựng. Trong số những kiến ​​trúc sư nổi tiếng nhất của Trung Quốc có mặt tại triển lãm – nhà giáo và diễn giả Philip Yuan đến từ văn phòng Archi-Union Architects có trụ sở tại Thượng Hải, đã trở thành người đại diện cho bối cảnh kiến trúc tại Trung Quốc.

Vladimir Belogolovsky (VB): Trước tiên, hãy xác lập vai trò của bạn bởi dường như bạn có quá nhiều vai trò – một nhà giáo dục, nhà nghiên cứu, nhà lý thuyết, người hành nghề, nhà văn. Bạn có thể nói về những vai trò và sở thích này cũng như cách chúng giao nhau không?

Philip Yuan (PY): Tôi đang tìm kiếm vị trí của mình trong kiến ​​trúc. Một kiến trúc sư có thể nhận được sự quan tâm từ những thiết kế và công trình của mình nhưng tôi lo lắng về những ý tưởng lớn hơn như: Tại sao và làm cách nào để chúng ta xây dựng các tòa nhà? Làm cách nào chúng ta có thể tạo ra môi trường sống tốt hơn và xây dựng một thế giới tốt đẹp hơn?

Tôi đặc biệt quan tâm đến việc cải thiện môi trường cho đa số người dân, không chỉ cho giới thượng lưu. Đó là lý do tại sao tôi không muốn chỉ là một kiến trúc sư chuyên nghiệp, mặc dù chúng tôi đã hoạt động tích cực tại ArchiUnion với khoảng 60 kiến trúc sư. Tôi quan tâm nhiều hơn nữa – viết, nghiên cứu và giảng dạy. Việc giảng dạy đặc biệt quan trọng đối với tôi. Tôi bắt đầu đi dạy hơn hai mươi năm trước tại Đại học Tongji ở Thượng Hải bởi vì nó khiến tôi nhìn nhận công việc của mình một cách nghiêm túc và thử nghiệm những khả năng mới. Viết rất quan trọng vì nó buộc bạn phải suy nghĩ. Không thể thực hành mà không có lý thuyết.

VB: Bạn từng nói rằng đối với bạn kiến ​​trúc là nghệ thuật?

PY: Tôi đã nói vậy, mặc dù tôi tập trung rất nhiều vào công nghệ. Nếu chúng ta muốn tạo ra các công trình liên tục trong một thời gian dài, chúng cần phải được coi là nghệ thuật. Tất cả những gì tôi làm ở đây đều về việc sử dụng công nghệ tinh vi, nhưng mục đích là tạo ra một cái gì đó có liên kết, có ý nghĩa và đầy cảm hứng. Kiến trúc nghệ thuật là mối quan tâm chính của tôi. Với tôi, mục tiêu không chỉ là tạo ra một công trình đẹp mà còn phải có một quá trình tuyệt vời. Quá trình xây dựng có thể được nâng lên mức độ trình diễn nghệ thuật.

Archi-Union Architects

VB: Công việc của bạn là thúc đẩy kiến ​​trúc phát triển và bạn thường nói về tương lai. Bạn nói mục tiêu của bạn là cải thiện môi trường và cách các tòa nhà được xây dựng… Điều này có nghĩa là bạn không hài lòng với kiến ​​trúc hiện tại? Điều gì đã khiến bạn lo lắng và muốn thay đổi cách chúng ta xây dựng các tòa nhà hiện nay?

PY: Tôi làm việc trong một môi trường đặc thù. Khi tôi bắt đầu thực tập cách đây 15 năm, tôi thấy cả đất nước Trung Quốc đang bùng nổ với việc các công trình xuất hiện khắp mọi nơi. Nhưng tôi không thích điều này vì hai lý do. Đầu tiên, mọi thứ được thực hiện quá nhanh. Thứ hai, toàn bộ quá trình xây dựng dựa trên sức người. Những gì tôi muốn thay đổi không chỉ là tính thẩm mỹ của kiến ​​trúc mà tôi còn muốn thay đổi quá trình xây dựng. Tôi muốn con người và máy móc cùng kết hợp, tôi tin rằng mối quan hệ này là thứ định nghĩa thời đại của chúng ta. Máy tính và robot có thể nâng cao chất lượng xây dựng, sản xuất và cho phép chúng ta tạo nên những khả năng mới.

Quá trình tạo hình – thứ định nghĩa kiến trúc là gì – sẽ đến từ ngành công nghiệp xây dựng, có nghĩa là từ sự hợp tác giữa con người và máy móc. Chúng ta sẽ luôn có những kiến ​​trúc sư định hình nhưng trong tương lai công việc của họ sẽ bị thay thế hoặc thậm chí được xác lập hoàn toàn bởi máy móc. Chắc chắn là các điều kiện như khía cạnh xã hội sẽ tiếp tục là lý do rất quan trọng cho việc định hình kiến ​​trúc, nhưng tôi tin rằng những công cụ kỹ thuật mới sẽ cung cấp cho chúng ta những phản hồi quan trọng và cuối cùng xác định kiến ​​trúc của tương lai.

VB: Chất lượng là một thuật ngữ thú vị liên quan đến kiến ​​trúc. Chúng ta đang ngồi bên trong một trong những không gian của bạn, một studio nghệ thuật tại khu phức hợp văn phòng được làm từ bê tông. Nó đẹp, nhưng bạn đã làm gì để khiến nó trở nên thực sự đương đại? Nó nhắc tôi nhớ đến nhà nguyện Ronchamp bởi Le Corbusier được xây dựng cách đây hơn 60 năm. Nếu chúng ta nói về các tòa nhà tiệm cận nghệ thuật, chắc chắn sẽ có tòa nhà đó và nó không phải là sản phẩm của máy tính hay robot. Bạn nghĩ thế nào về việc công nghệ hiện đại có thể nâng cao chất lượng kiến ​​trúc?

PY: Đó là một câu hỏi hay. Ronchamp là một trong những công trình cuối cùng của Le Corbusier. Đó là cách ông ấy nhìn về tương lai trong đó ánh sáng và không gian có thể được lưu lại một cách nghệ thuật. Không gian này là cách tôi nhìn nhận tương lai. Theo quan điểm của bạn, công trình này tương tự hoặc phái sinh, nhưng quan điểm của tôi thì khác. Chúng tôi muốn thúc đẩy công nghệ để kết quả đạt được không chỉ được thiết kế như một nghệ sĩ mà còn dựa trên những thông số khác nhau.

Ở đây, có lẽ độ nhám của bê tông nhắc bạn nhớ về Ronchamp bởi vì nếu không nó sẽ là một công trình rất khác. Chúng ta đã đi xa như thế nào trong vòng 60 năm? Hẳn rồi, Ronchamp không dựa trên logic cấu trúc độc lập, nó chủ yếu được thúc đẩy dưới góc nhìn nghệ thuật. Nhưng với tôi. Công trình này bao gồm cả nghệ thuật và logic cấu trúc.

VB: Tầm quan trọng của logic đến từ đâu? Trước đây bạn không nói rằng bạn được truyền cảm hứng bởi nghệ thuật? Tính logic trong trường hợp này bị giới hạn. Chúng ta có một không gian cong ở đây. Điều gì là hợp lý về một thứ gì đó thật mơ mộng và phức tạp?

PY: Hình khối được phát triển như một tác phẩm điêu khắc, bạn nói đúng. Nhưng hình khối cuối cùng được định nghĩa bằng logic. Một khi chúng tôi biết được phương hướng chúng tôi sẽ tính toán cách xây dựng đường cong hiệu quả nhất như là có bao nhiêu người và cần bao nhiêu thời gian để xây dựng nó. Trước đây điều này là hoàn toàn không thể – Le Corbusier, lấy ví dụ, không thể tính toán phức tạp như vậy. Nhưng hiện tại chúng ta hoàn toàn có thể.

VB: Hãy nói về dự định của bạn với kiến ​​trúc. Bạn đang cố gắng đạt được điều gì – bởi vì bạn rõ ràng có một danh sách nhiệm vụ giúp bạn đạt được nó, phải vậy không?

PY: Đối với tôi, điều quan trọng là phải thể hiện được chất liệu và chất lượng vật liệu trong mọi dự án. Tôi bắt đầu thiết kế một dự án mà chỉ sử dụng màu trắng. Nhưng thông thường, tôi sử dụng các vật liệu theo cách mà cấu trúc của tòa nhà bị lộ ra. Có sự tương tác giữa những tòa nhà và cách chúng đặt lại cạnh nhau.

Tôi tìm kiếm trong kiến ​​trúc không chỉ bản sắc cá nhân mà là bản sắc của từng dự án. Và tôi tìm kiếm những điều này trong quy trình xây dựng và sử dụng vật liệu. Không giống như các kiến ​​trúc sư khác, tôi dành phần lớn thời gian của mình trong các nhà máy và phòng thí nghiệm để kiểm tra quá trình xây dựng và sản xuất. Sự khác biệt này bắt nguồn từ địa hình của từng dự án, dẫn đến việc lựa chọn vật liệu. Đặc điểm riêng của khu đất và vật liệu phù hợp với từng dự án cụ thể.

Ảnh © Yucheng Hu

VB: Trước khi chúng ta ngồi ở đây, bạn đã cho tôi thấy tất cả các công cụ tuyệt vời và robot có thể làm nên tất cả các hình dạng hấp dẫn và tạo hình bất cứ loại vật liệu nào. Kết luận mà tôi muốn đưa ra là – Với công nghệ, mọi thứ đều có thể. Là một designer tôi có thể hoàn toàn tự do, điều này đưa chúng ta trở lại cách mà các kiến ​​trúc sư luôn làm việc – họ mơ về điều không thể, đã từng không thể. Chắc chắn, cách tiếp cận như vậy là không hiệu quả nhưng đó là điều cuối cùng thúc đẩy công nghệ phát triển – một ý tưởng thách thức thực tế. Tại sao bạn lại quan tâm đến việc phản hồi tới máy móc?

PY: Tôi làm việc với máy móc để biết được giới hạn của chúng. Điều đó giúp tôi thúc đẩy trí tưởng tượng của mình. Trí tưởng tượng sẽ luôn đi trước những gì có thể xảy ra nhưng tôi thích làm việc song song với công nghệ.

Một vài năm trước, tôi đã làm việc với một robot có thể đặt những viên gạch đồng dạng theo nhiều kiểu khác nhau. Bây giờ tôi đang làm việc với một robot tiên tiến hơn có thể xử lí những viên gạch khác nhau. Tôi quan tâm đến quá trình hợp tác này. Tôi sử dụng các công cụ để chỉ đạo trí tưởng tượng của mình. Tôi muốn tưởng tượng những khả năng mới trong quan hệ tương tác với máy móc. Chúng ta hay hình dung kiến trúc mới là đối tác.

Công trình “In Bamboo”

VB: Có dự án nào là một bước đột phá đặc biệt nào trong portfolio mà bạn có thể gọi là bản tuyên ngôn của mình không?

PY: Tôi nghĩ rằng đó là dự án mới nhất của tôi “In Bamboo” Trung tâm giao lưu văn hóa ở Yaoming, tỉnh Tứ Xuyên, Trung Quốc. Nó quen thuộc và khác biệt. Có sự tương tác tốt giữa địa điểm, truyền thống, văn hóa, đổi mới và áp dụng công nghệ. Công trình hiện trạng đã được thực hiện chỉ trong 52 ngày. Đó là bởi vì tất cả mọi thứ được đúc sẵn trong nhà máy robot mà chúng tôi xây dựng gần đó. Tất cả các thành phần của dự án đã được chuyển vào sáu xe tải và giao cho các khu đất và sau đó lắp ráp.

Nhiều kiến ​​trúc sư người Trung Quốc đến các ngôi làng và xây dựng các tòa nhà thú vị với nguồn lực và lao động địa phương. Nhưng tôi đang cố gắng làm nhiều hơn nữa, tôi còn dạy cho người dân địa phương những kỹ thuật mới. Hiện tại chính quyền địa phương đã đồng ý xây dựng một số dự án nhỏ khác trong cùng một ngôi làng, chúng tôi sẽ sử dụng nhà máy mới cho các dự án này, bao gồm: các cơ sở hạ tầng nước, trung tâm giáo dục, trung tâm internet, trạm giao hàng, khách sạn, trại hè cho trẻ em và nhà vệ sinh công cộng.

Tất cả các dự án này sẽ được thực hiện với sự giúp đỡ của người dân địa phương. Điều này sẽ thay đổi hoàn toàn chất lượng cuộc sống cho rất nhiều dân làng. Ngoài ra, nhà máy mà chúng tôi xây dựng sẽ phát triển và được sử dụng cho các dự án khác ở Trung Quốc. Nó sẽ trở thành cơ sở studio thứ hai của chúng tôi. “In Bamboo”, cũng như tất cả các dự án khác của chúng tôi sẽ xây dựng ở Yaoming để chứng minh cách ngành công nghiệp, công nghệ, nghề thủ công, và mỹ nghệ có thể hợp nhất để tạo ra những loại hình kiến ​​trúc mới có ý nghĩa.

Nguồn: AD | Biên dịch: MP