Vatican thế giới thu nhỏ của kiến trúc và hội hoạ Ý: Bảo tàng Vatican (Phần 2)

625

Trong khi quảng trường St. Peter là một không gian mở bước vào Vatican thì bảo tàng Vatican, cổng vào nằm trên đường Viale Vaticano, là một cánh cửa chính khác cho du khách khám phá kiến trúc của quốc gia này.

Là một trong những bảo tàng lớn nhất trên thế giới và là tài sản quý giá của Vatican, kiến trúc bảo tàng Vatican hiện được pha trộn khéo léo, bắt đầu với một không gian hiện đại do Giuseppe Momo thiết kế năm 1932. Một cầu thang với hai đường dốc hình xoắn đan xen một dẫn lên, một dẫn xuống đón khách vào nơi đầu tiên của bảo tàng. Phía trên lối vào chính là biệt thự Belvedere. Bắt đầu cuộc khám phá về lịch sử của văn minh, nghệ thuật nhân loại, du khách sẽ theo bảng hướng dẫn tại các hành lang, cầu thang và phòng chức năng nằm kế tiếp nhau trong tổ hợp toà nhà.

Cầu thang xoắn trong bảo tàng Vatican.
Cầu thang xoắn trong bảo tàng Vatican.

Nơi đây trưng bày nhiều tác phẩm nghệ thuật quý giá về các loại nghệ thuật đỉnh cao từ khắp nơi trên thế giới chủ yếu do các giáo hoàng sưu tập từ thời Phục hưng. Các giáo hoàng là một trong những nhà lãnh đạo tối cao mang các bộ sưu tập riêng cho công chúng chiêm ngưỡng nhằm thúc đẩy hiểu biết về lịch sử của nghệ thuật và văn hoá.

Giáo hoàng Sixtus IV cho xây dựng thư viện Vatican đầu tiên, nhưng các bộ sưu tập mang về tiếp theo đã mau chóng khiến không gian đó quá tải. Ngay sau đó, biệt thự Belvedere theo kiến trúc biệt thự thời Phục hưng tiếp tục được xây dựng trên một ngọn đồi phía sau Cung điện Giáo hoàng. Tháp và sân, cùng nơi cư trú cho đội bảo vệ gồm các lính Thuỵ Sĩ cũng được thêm vào dần dần tạo ra một thành phố nhỏ bên dưới cung điện Giáo hoàng. Tiếp theo đó, dự án dãy hành lang ba tầng kéo dài từ cung điện giáo hàng đến Belvedere được bổ sung. Các công trình trên trở thành những khu vực trưng bày chính của hệ thống bảo tàng Vatican ngày nay.

Các tác phẩm hội hoạ được sơn trực tiếp trên trần, tường và cửa sổ tại các phòng bảo tàng.
Các tác phẩm hội hoạ được sơn trực tiếp trên trần, tường và cửa sổ tại các phòng bảo tàng.

Bảo tàng hiện có 12 nhà trưng bày và năm dãy hành lang chia thành 25 tiểu mục, lưu giữ và trưng bày các bộ sưu tập có một không hai trên thế giới. Đó là hiện vật ghi dấu về các nền văn minh La Mã, Hy Lạp, Ai Cập, những bộ sưu tập điêu khắc, hội hoạ độc đáo, các bản đồ cổ mà nhiều đời Giáo hoàng đã mang về Rome. Độc đáo hơn nữa là các kiệt tác hội hoạ vẽ trực tiếp trên trần và tường nhà của các nghệ sĩ thời Phục hưng như Raphael, Pericle Fazzini hay Michelangelo.

Trần cầu thang nối các lầu cũng được vẽ và trang trí tỉ mỉ.
Trần cầu thang nối các lầu cũng được vẽ và trang trí tỉ mỉ.

Nơi mà du khách yêu hội hoạ háo hức nhất có lẽ chính là Nguyện đường Sistine được xây dựng cuối thế kỷ 15, theo kích thước của đền Solomon ở Jerusalem. Nhưng với thế giới, nơi này nổi tiếng chính là nhờ hai tuyệt tác trên trần nhà và tườ ng có tên Sáng thế và Sự phán xét cuối cùng của điêu khắc gia Michelangelo, dù mỗi tác phẩm đều khiến ông mất 4,5 năm để hoàn tất. Ông bị ép vẽ dù điêu khắc mới là sở trường của ông và chưa từng có kinh nghiệm vẽ trên trần nhà. Thế nhưng khi tác phẩm hoàn tất, và dù nhiều nhân vật khoả thân trong tác phẩm của ông đã được hoạ sĩ khác “mặc đồ giúp cho phù hợp với một nơi linh thiêng” , ông cũng khó ngờ đã để lại cho tương lai những kiệt tác chưa có đối thủ dù đã 500 năm qua.

Bảo tàng Vatican còn thu hút du khách bởi các hành lang với các tác phẩm điêu khắc và sơn vẽ sống động trên từng centimet tường, trần và nền nhà.

Sau hàng trăm năm trung thành và tự hào với các kiệt tác Trung cổ, Phục hưng, năm 2013, Vatican lại có một động thái mới đối với nghệ thuật hiện đại khi lần đầu tiên tham gia lễ hội nghệ thuật đương đại ưu việt của thế giới tại Venice. Vatican cho biết sẽ chi hàng triệu euro xây dựng những công trình tôn giáo mới và mời các nghệ sĩ nghệ thuật đương đại hợp tác. Vatican sẽ thêm vào bộ sưu tập kiến trúc độc đáo phía trong hệ thống tường thành nhờ sự kết hợp nghệ thuật đương đại với tín ngưỡng cho các công trình sắp tới.

Bài và ảnh: Kim Dung

Không gian trưng bày tại hành lang nối các toà.
Không gian trưng bày tại hành lang nối các toà.

Không gian trưng bày tại hành lang nối các toà.
Không gian trưng bày tại hành lang nối các toà.

Bức Sự phán xét cuối cùng nối với một góc bức Sáng thế nằm trên tường và trần nhà nguyện Sistine.
Bức Sự phán xét cuối cùng nối với một góc bức Sáng thế nằm trên tường và trần nhà nguyện Sistine.

Theo SGTT