Dự án "lãng mạn" Cầu Long Biên và tuyến giao thông đô thị tốc độ nhanh Hà Nội đã thành hình

30

Ngày 29/7/2010, nhân dịp chuẩn bị hoàn thành báo cáo cuối cùng của Dự án Phát triển UMRT gắn kết với Phát triển Đô thị Hà Nội tại Việt Nam, JICA sẽ tổ chức một cuộc hội thảo để giới thiệu những thông tin cơ bản về dự án, những đề xuất / kiến nghị của Đoàn Nghiên cứu cũng như thảo luận các vấn đề cần thiết để khuyến khích người dân sử dụng UMRT và cũng để thực hiện phát triển UMRT gắn kết với phát triển đô thị trong tương lai.

Dự án “Phát triển UMRT gắn kết với Phát triển Đô thị Hà Nội tại Việt Nam” được Cơ quan Hợp tác Quốc tế Nhật Bản (JICA) cùng phối hợp với UBND Thành phố Hà Nội nghiên cứu. UMRT (Urban Rapid Mass Transit ) là vận tải đô thị khối lượng lớn, tốc độ cao. Định hướng phát triển đô thị “bám chặt” nhà ga và hành lang các tuyến. UMRT là trụ cột, có chức năng gắn kết với các khu đô thị, công nghệ, thương mại – dịch vụ – du lịch, trường học…Untitled-1.jpg

Đề xuất 5 tuyến UMRT trong nghiên cứu do HAIDEP đề xuất năm 2007 đã được phê duyệt 

Thực hiện từ tháng 2 năm 2009. Dự án này nhằm đề xuất các chiến lược và quy hoạch phát triển đô thị gắn kết của tuyến UMRT 1 và 2 dự kiến sẽ hoàn thành vào năm 2017. Dự thảo Báo cáo cuối cùng của Dự án sẽ được thảo luận và xin ý kiến tại cuộc họp Ban Chỉ đạo tổ chức vào đầu tháng 8 tới và Báo cáo cuối cùng dự kiến sẽ được trình lên thành phố trong quý 3 này.

Trong nội dung của Chương trình phát triển đô thị tổng thể Thủ đô Hà Nội (HAIDEP) do JICA lập 2007, đã đề xuất 5 tuyến UMRT, Quy hoach chung Hà Nôi do PPJ lập, với quy mô nghiên cứu mở rộng gấp 3 lần diện tích đã đề xuất thêm 3 tuyến nữa là 8 tuyến .

Báo cáo của JICA tại Hội thảo tập trung đi sâu vào tuyến 1và 2, với 16 ga tuyến 1 và 16 ga tuyến 2 trong đó có 5 ga chọn để lập quy hoạch chi tiết : Gia Lâm, Nam cầu Long Biên và Hàng Đậu, Ga Hà Nội, Công viên Thống Nhất và Bách Khoa, ga Đền Ngọc Sơn.

2.jpg

Nghiên cứu đi sâu vào tuyến 1&2 với 16 ga , trong đó có 5 ga thiết kế chi tiết

2-1.jpg

Ga Ngọc Sơn bên Hồ Hoàn Kiếm (ảnh KTS Lê Việt Sơn chụp tại hội thảo ngày 29/7/2010)

Cung cấp các thông tin sơ lược về dự án cùng với chương trình hội thảo dự kiến, đơn vị lập dự án mong muốn chia sẻ những quan điểm và các vấn đề về thúc đẩy phát triển UMRT gắn kết với phát triển đô thị Thành phố Hà Nội. Báo cáo nhấn mạnh phát triển ga đồng thời xuất hiện các không gian đô thị  mới đem lại nhiều cơ hội kinh doanh thương mại dịch vụ (đặc biệt là không gian ngầm), đôi khi làm gia tăng giá trị BĐS cả khu vực kế cận.

3.jpg

Ga Hàng Đậu  đón tuyến đường từ ga Gia Lâm về đi qua cầu mới cách cầu Long Biên 300m về phía Bắc và lại nối vào đường dẫn  cũ (trên đường Phùng Hưng để đi vào ga Hà Nội).

Tuy vậy, những vấn đề nêu trong hội thảo vẫn bỏ ngỏ những câu hỏi: Các tuyến UMRT 1và 2 đề xuất có tính đến khả năng liên kết đô thị với các trục giao thông quốc gia, nhất là tuyến 1 (Yên Viên – Ngọc Hồi), khả năng tương tác với hành lang giao thông hướng biển (Hà Nội – Hải Phòng) hay trục giao thông lên các vùng biên giới phía Bắc (Hà Nội – Lạng Sơn/ Lào Cai). Câu trả lời xác đáng trông đợi từ những nhà quản lý, hoạch định chiến lược phát triển đường sắt Việt Nam.

Tại hội thảo, các thảo luận nhằm có được những bước tiến về thể chế, mô hình khai thác quản lý, định chế tài chính thích hợp để các doanh nghiệp tư nhân hào hứng tham gia. Ví dụ ngoài những đễ xuất mô hình không gian nhà ga kết hợp với mở rộng kinh doanh thương mại thì nên chăng  có những gợi ý cụ thể  để Thành phố Hà Nội làm cơ sở đàm phán với những chủ quản lý các diện tích lớn. Dự án có thể chỉ ra những lợi ích nếu như nối tuyến giao thông công cộng vào không gian khai thác BĐS thì sẽ bớt đi diện tích để xe đạp xe máy, tăng thêm sức hút khách hàng cũng như tạo lợi thế cạnh tranh, gia tăng giá trị BĐS. Về tổng thể các dự án cần tạo hấp lực từ nguồn vốn tư nhân, tăng nguồn vốn xã hội thay vì quá lệ thuộc vào ngân sách hay ODA.

 Lời bình với dự án “ Cải tạo cầu Long Biên”….Cần nghiên cứu một không gian công cộng nằm trong tổng thể phát triển của TP , đặc biệt là QH giao thông . Rất có thể các tác giả thiếu thông tin nên dự án đề xuất sẽ chỉ trích dẫn chủ quan , và sẽ trở thành một ý tưởng sáng tạo nhưng không thực tế và rất tốn thời gian , công sức , tiền bạc . Hà Nội rất thiếu không gian công cộng , đặc biệt KGCC dành cho Nghệ thuật công chúng . Nhưng ngay bây giờ  và trong lúc này việc cần kíp là giao thông an toàn để đảm bảo sinh kế là vấn đề ưu tiên hàng đầu . Nếu đảm bảo ưu tiên “ thiết thực “ kết hợp đề xuất “ lãng mạn “ thì mới thực sự là mong đợi.

KTS Trần Huy Ánh