Dự án lấn biển – Nhìn về tương lai

538

Việc lấn biển lấy đất xây dựng trong vài năm trở lại đây đã trở thành một hướng mở tích cực cho các đô thị ven biển. Ngày càng có nhiều dự án lấn biển ra đời khẳng định một hướng đi tích cực, hướng phát triển cần thiết cho tương lai. Đây có thể nói là quy luật tất yếu song để các dự án này phát triển bền vững cần có sự nhìn nhận nghiêm túc từ các dự án đã được phê duyệt và triển khai trong thời gian qua. BĐS&VLXD đã có cuộc trao đổi với PGS.TS Lưu Đức Hải – Phó chủ tịch Hội Quy hoạch phát triển đô thị Việt Nam về vấn đề trên.

Sự cần thiết của các dự án lấn biển có thể thấy rõ như là giải pháp hữu hiệu để mở rộng quỹ đất xây dựng. Ý kiến của ông về điều này?

           PGS.TS Lưu Đức Hải

– Trên thế giới đã có nhiều quốc gia ven biển có nhiều bài học kinh nghiệm và giải pháp tốt cho các dự án lấn biển để chúng ta tham khảo. Như phía tây nam của Hà Lan, một quốc gia có nhiều vùng đất thấp ven biển, có cao độ thấp hơn mực nước biển đã sử dụng giải pháp đê biển, kè biển để từng bước sử dụng phần đất thấp đó và lấn biển phía trong đê/kè. Tại Nhật, một trong những thí dụ điển hình là sân bay mới được lập ngoài khơi Kansai (TP Osaka). Một kiểu “đảo sân bay” nhân tạo duy nhất trên thế giới với tư tưởng mới không chỉ lấn biển (kiểu bán đảo) mà còn tiến ra biển (kiểu đảo mới). Singapore đã và đang hoàn thiện dự án công viên ven biển bên bờ Vịnh Mariana…

Việt Nam có lợi thế với hơn 3.200km bờ biển nên việc xây dựng đô thị lấn biển không chỉ là một giải pháp để mở rộng quỹ đất mà còn chủ động ứng phó với thực trạng biển đang ngày một ăn sâu vào đất liền như hiện nay. Hơn nữa, chúng ta không chỉ lấn biển sát bờ mà còn cần tính đến cả các dự án cách xa bờ. Địa phương nào có điều kiện lấn biển thì nên lấn và nơi nào chưa làm thì nên nghĩ đến trong tương lai. Chúng ta cũng nên nghĩ đến việc kết nối các đảo nhỏ còn ít người ở, làm kè biển, đê biển, san lấp phát triển thành các điểm dân cư, KĐTM, vừa có thêm quỹ đất vừa đảm bảo công tác an ninh quốc phòng tại các khu vực xa đất liền.

Tuy nhiên cần phải đặc biệt quan tâm lưu ý khi phát triển các dự án lấn biển là sự ảnh hưởng đến môi trường sinh thái, đất ngập nước, biến đổi dòng chảy ở các khu vực gần cửa sông, đời sống của người dân ven biển và đặc biệt là biến đổi khí hậu trong thế kỉ XXI.

Có không ít dự án đã vấp phải sự phản đối của người dân địa phương khi triển khai. Nguyên nhân của tình trạng này?

– Chúng ta biết rằng, mỗi dự án lấn biển đều cần phải tính toán đến sự hài hòa về lợi ích giữa địa phương, nhà đầu tư và người dân thì mới đảm bảo cho sự thành công. Có những dự án chưa nhận được sự đồng tình của người dân bởi nhiều nguyên nhân như chưa có hoặc chưa phù hợp với quy hoạch chung, quy hoạch đã được phê duyệt, ảnh hưởng đời sống người dân. Khảo sát địa hình, nghiên cứu dòng chảy, đánh giá môi trường chiến lược, tác động môi trường với mỗi điểm dân cư, KĐT trên vùng lấn biển được hình thành… sẽ là những yêu cầu không thể thiếu khi đưa ra mỗi dự án. Và đây cũng sẽ là bài học kinh nghiệm để các nhà hoạch định chính sách, nhà quy hoạch, các chủ đầu tư tại mỗi địa phương nghiên cứu, xem xét trong quá trình phát triển các đô thị trên khu vực lấn biển.

Giải quyết nguồn đất phục vụ công tác tạo nền đất cho các dự án lấn biển cũng là vấn đề cần tính toán cụ thể?

– Đúng như vậy. Việc thực hiện lấn biển luôn tốn kém. Trong đó, ngoài phần chi phí để xây dựng đê biển, kè biển còn có phần chi phí dùng để tạo ra quỹ đất, cát để phục vụ việc tạo nền đất xây dựng. Nếu không cẩn trọng trong việc xử lý, chúng ta sẽ hủy hoại môi trường sinh thái thủy vực trong vùng dự án hoặc hủy hoại môi trường trên bờ hay gây xói lở bờ sông do phải lấy đất, cát từ nơi khác đến. Do vậy cần phải có giải pháp để lấy nguyên liệu lấn biển rẻ, sẵn có và hiệu quả. Tôi lấy ví dụ như ở Quảng Ninh, chúng ta đã có kinh nghiệm từ việc sử dụng nguyên liệu là xỉ than khi lấn biển ở Cẩm Phả. Sau khi nghiên cứu và việc dùng loại nguyên liệu này để tạo ra quỹ đất tạo nền cho dự án không chỉ giải quyết được vấn đề xử lý xỉ than tại chỗ mà còn tận dụng được nguồn nguyên liệu sẵn có của địa phương. Và đương nhiên giá thành loại nguyên liệu này sẽ rẻ hơn.

Xin cảm ơn ông!

Dự án đầu tư xây dựng, kinh doanh cơ sở hạ tầng KCN – cảng biển – phi thuế quan Nam Đình Vũ (Hải Phòng) rộng 1.329ha; KĐT du lịch Hùng Thắng (Bãi Cháy – Quảng Ninh) rộng 224ha; KĐTM Đa Phước rộng 210ha nằm ở phía tây cầu Thuận Phước (Đà Nẵng), KĐT sinh thái biển Phương Trang New Town với điểm nhấn là khu lấn biển 30ha (Đà Nẵng); Saigon Sunbay hơn 600ha (huyện Cần Giờ, TP.HCM); KĐT Hải Âu (Rạch Giá, Kiên Giang) rộng 198ha…

                                                                             Theo Baoxaydung