Mỏi mắt tìm nhà giá thấp

23

Cả nước hiện còn khoảng 11.458 hộ chưa có nhà ở. Trong đó, tại khu vực đô thị, số hộ không có nhà ở vào khoảng 4.502 hộ. Để mua được nhà giá thấp, một công chức phải tích luỹ trong 12 năm mà không được chi tiêu. Trong khi những dự án nhà giá thấp đang ngày một khan hiếm…

Thống kê đợt tổng điều tra dân số và nhà ở Việt Nam cho thấy cả nước hiện còn khoảng 11.458 hộ chưa có nhà ở. Trong đó, tại khu vực đô thị, số hộ không có nhà ở vào khoảng 4.502 hộ. Tại khu vực nông thôn, số hộ không có nhà ở vào khoảng 6.956 hộ. Trên toàn quốc hiện còn khoảng 3,5 triệu hộ sống trong những ngôi nhà đơn sơ. Nhu cầu về nhà ở cho những người thu nhập thấp và những người di cư tới các đô thị dự báo sẽ ở mức cao.

Vậy nhưng, các dự án nhà ở giá rẻ để đáp ứng nhu cầu mua được và sở hữu được nhà đang ngày càng khan hiếm. Hiện, cả nước có 44 dự án nhà giá rẻ với tổng mức đầu tư 6.000 tỷ đồng. Tuy nhiên, chưa có bất kỳ dự án nào được vay vốn từ Ngân hàng Phát triển (VDP) theo chính sách ưu đãi của chương trình. Do không tiếp cận được vốn vay ưu đãi nên nhiều chủ đầu tư đã phải chọn cách tự đầu tư bằng nhiều nguồn khác nhau, trong đó có việc vay tại các ngân hàng thương mại với lãi suất cao. Chính vì vậy nhiều dự án đang rơi vào tình trạng thua lỗ, phá sản. Không chỉ ảnh hưởng trực tiếp đến từng dự án, việc khó khăn trong nguồn vốn để triển khai nhà giá rẻ còn khiến chương trình phát triển nhà giá rẻ của Chính phủ có nguy cơ bị phá sản dù mới đang thí điểm triển khai giai đoạn 1.

Việc ách tắc dự án nhà giá rẻ khiến cho mục tiêu ai cũng có nhà của Chính phủ bị đình trệ. Trong khi đó, nhu cầu về nhà ở của người dân đặc biệt là dân cư đô thị là vô cùng lớn. Phân tích của Viện Nghiên cứu phát triển kinh tế – xã hội Hà Nội cho thấy, với thu nhập bình quân của người dân Hà Nội hiện nay khoảng 37 triệu đồng/năm, trong khi giá nhà ở trung bình thấp nhất hiện nay (giá bán nhà cho người thu nhập thấp tại quận Hà Đông khoảng 9 triệu đồng/m2) cũng khoảng 450 triệu đồng/căn (diện tích khoảng 50m2). Điều này có nghĩa, một người ở Hà Nội phải làm việc liên tục trong 12 năm, với điều kiện không tiêu dùng, không ăn uống mới đủ tiền mua một căn nhà để ở.

Trong bối cảnh dự án nhà giá rẻ đang gặp khó khăn, việc xây nhà cho thuê là hướng mở cho nhiều người nghèo có điều kiện có nhà để ở đặc biệt tại đô thị

Vậy, để có nhà, được sở hữu nhà, con đường tất yếu là phải phát triển nhà cho thuê để phục vụ các đối tượng này. Bởi nhà ở cho thuê không chỉ góp phần giải quyết nạn thiếu nhà ở mà còn tham gia điều tiết giá nhà. Nói như KTS Ngô Huy Giao: “Cần xây dựng nhà ở cho thuê các loại, nhất là nhà ở xã hội và nhà đủ tiện nghi với giá cả chấp nhận được. Hình thành thị trường cho thuê cũng là biện pháp cực kỳ quan trọng để bình ổn giá đất, do vậy, cần có chính sách khuyến khích các doanh nghiệp đầu tư”.

Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Trần Nam cho biết: trong những khiếm khuyết của thị trường bất động sản hiện nay, có vấn đề giá cả, đặc biệt là giá nhà ở quá cao so với mặt bằng thu nhập của người dân cũng như mức phát triển của nền kinh tế. Từ đó làm ảnh hưởng trực tiếp đến quá trình phát triển kinh tế – xã hội và làm cho việc tạo lập nhà ở của đại bộ phận các đối tượng có thu nhập thấp, người nghèo tại khu vực đô thị gặp nhiều khó khăn.

Trong khi đó, việc phát triển thị trường bất động sản Việt Nam còn mang tính tự phát, thiếu chiến lược, kế hoạch cụ thể. Thời gian qua, các nhà đầu tư mới chỉ tập trung xây dựng các dự án nhà ở, dự án khu đô thị mới để bán cho những người có thu nhập cao. Các dự án nhà ở để bán trả dần hoặc cho thuê dành cho các đối tượng có mức thu nhập thấp chưa được quan tâm đúng mức.

Nhu cầu hiện rất lớn nhưng thị trường nhà ở cho thuê chưa phát triển tương xứng. Hiện nay, quỹ nhà cho thuê của Hà Nội mới có khoảng 500 căn đầu tiên vừa hoàn thành tại Khu đô thị mới Việt Hưng, quận Long Biên. Tuy nhiên, Sở Xây dựng Hà Nội cho biết, mục tiêu của Hà Nội là đến năm 2015, sẽ xây dựng 15.500 căn hộ dành cho người thu nhập thấp (tương ứng 1,1-1,5 triệu m2 sàn, với tổng mức đầu tư 7.000-9.000 tỷ đồng) và hơn 28.750 căn hộ (tương ứng 1,6 triệu m2 sàn, tổng mức đầu tư hơn 8.000 tỷ đồng) đáp ứng chỗ ở cho 50% công nhân đang làm việc tại các khu công nghiệp. Các chuyên gia cũng cho rằng, doanh nghiệp sẽ phải chấp nhận phát triển mô hình nhà cho thuê trong một khoảng thời gian vài chục năm nữa khi thu nhập của người dân vẫn còn ở mức trung bình.

Thứ trưởng Nguyễn Trần Nam cho biết, dự báo, đến giữa thế kỷ 21 (tức vào những năm 2048-2050), dân số nước ta mới ổn định với quy mô khoảng 120 triệu người. Do đó, cần phải có kế hoạch dự trữ quỹ đất để xây dựng nhà ở phù hợp với quy hoạch từng vùng, đặc biệt là những vùng kinh tế phát triển. Theo Bộ Xây dựng, do đặc thù của quá trình phát triển kinh tế, giá nhà đất có thể sẽ tiếp tục tăng cao làm cho cơ hội của đại bộ phận người dân có thể sở hữu nhà ở riêng sẽ rất khó khăn.

Thực trạng này đòi hỏi phải có giải pháp can thiệp để thúc đẩy thị trường bất động sản phát triển đồng bộ với đa dạng các loại nhà ở để bán và cho thuê nhằm đáp ứng nhu cầu của thị trường và điều kiện thu nhập của các tầng lớp dân cư; khuyến khích phát triển nhà chung cư phù hợp với điều kiện cụ thể của từng loại đô thị để góp phần tăng quỹ nhà ở, tiết kiệm đất đai, tạo nếp sống văn minh đô thị; hạn chế, tiến tới chấm dứt việc giao đất lẻ cho các hộ gia đình, cá nhân tự xây dựng nhà ở; nghiêm cấm việc xây dựng nhà ở tự phát tại các đô thị.

Lam Nguyên – theo VnMedia