Nhà thu nhập thấp: Gặp khó khi triển khai

Không ít người đang lo ngại căn hộ thu nhập thấp (TNT) rồi đây cũng phải “bán tháo” giống như một số dự án chung cư thương mại. Dù là dự án mang ý nghĩa an sinh là chính, nhưng nguồn tài chính mà các chủ đầu tư (CĐT) bỏ vào đó không hề nhỏ.

Việc đảm bảo đủ kinh phí đầu tư để hoàn thiện dự án luôn là vấn đề khó khăn đối với DN.

DN lúng túng

Hàng ế ẩm cũng đồng nghĩa với đồng vốn của họ bị ứ đọng, không thể quay vòng, khiến DN lâm vào tình cảnh “tiến thoái lưỡng nan”. Tình trạng này không chỉ diễn ra ở các đô thị lớn như Hà Nội mà còn là vấn đề nan giải đối với các tỉnh khi có chủ trương, kế hoạch xây dựng nhà dành cho người TNT tại địa phương mình.

Trong thời gian qua, nhiều địa phương đã tạo điều kiện cho các DN xây dựng như hỗ trợ mặt bằng, thủ tục pháp lý… để thu hút họ tham gia xây dựng nhà TNT, góp phần cải thiện tình hình nhà ở cũng như tạo được chỗ an cư dành cho người dân có mức TNT, trung bình trên địa bàn. Tuy nhiên, không phải DN nào cũng thành công khi đầu tư vào loại hình nhà ở xã hội này.

Theo nhiều CĐT thì tất cả những ưu đãi theo quy định như thuế, vốn và khoản tiền lớn nhất là đất “sạch”, họ sẽ không được tính vào giá thành xây dựng. Trong khi đó, giá bán nhà TNT sẽ được tính dựa trên thiết kế, chi phí nhân công, VLXD và các chi phí phát sinh khác. Vì vậy, việc đảm bảo đủ kinh phí đầu tư để hoàn thiện dự án luôn là vấn đề khó khăn đối với DN. Thậm chí, một số DN đã tổ chức lễ khởi công nhưng vẫn chưa xây dựng được như dự án nhà ở TNT do Cty CP Tập đoàn Đầu tư P.H đầu tư xây dựng trên địa bàn P.Hiến Nam, TP Hưng Yên là một ví dụ. Theo thiết kế, dự án có 7 tòa nhà, mỗi tòa nhà cao 9 tầng, dự kiến sẽ được hoàn thành trong vòng 36 tháng. Nhưng, sau gần 1 năm kể từ ngày khởi công (18/5/2011), dự án vẫn chưa thấy triển khai thi công. Công trường hiện chỉ có hàng rào quây kín và khu nhà tạm trông coi.

Theo đại diện Sở Xây dựng Hưng Yên thì được biết, nguyên nhân của sự chậm trễ này là do vướng mắc, khó khăn trong khâu chuẩn bị đầu tư, công tác GPMB chậm, chính sách thắt chặt tiền tệ năm 2011 khiến nguồn vốn của CĐT hạn hẹp. Đây là dự án nhà TNT đầu tiên tại Hưng Yên nhưng đã vấp phải một số vướng mắc nên Hưng Yên khó có thể triển khai thêm nhiều dự án nhà ở xã hội trong thời gian tới.

Mặt khác, do hình thức đầu tư cũng như vị trí đất khác nhau nên giá nhà tại các dự án ở các địa phương cũng khác nhau, thậm chí chênh lệch khá lớn. Không ít người có TNT khi nộp hồ sơ mua nhà, không nghiên cứu kỹ cơ chế, chính sách, còn tính toán việc “bán lại” để “ăn” chênh lệch giá; khâu kiểm soát hậu kiểm trong mua bán, chuyển nhượng quỹ nhà này còn nhiều bất cập, chưa có sự thống nhất trong các quy định của pháp luật, nên cũng gây khó khăn trong việc giao dịch. Đại diện phòng quản lý nhà và thị trường BĐS, Sở Xây dựng Bắc Giang cho biết, Bắc Giang đã có chủ trương và thực hiện xây nhà TNT từ năm 2006. Đơn vị tham gia đầu tư xây dựng là Cty Đầu tư và Xây dựng Quang Minh đã hoàn thành dự án và bàn giao, nhưng do đầu cơ, nhiều người mua đã tự nâng mức giá lên cao ngang với giá nhà thương mại nên những người có nhu cầu nhà ở nhưng TNT không có khả năng để mua. Mặt khác, tâm lý người mua đều muốn mua đất xây nhà hơn là ở nhà chung cư. Dự kiến trong thời gian tới, tỉnh Bắc Giang chưa phê duyệt thêm dự án nhà TNT nào. Hay như tại Hải Dương, vẫn chưa có nhà đầu tư nào tham gia các dự án này, trong khi quỹ đất dành cho các dự án xây chung cư cho người có TNT lại hạn hẹp. Qua khảo sát của Sở Xây dựng Hải Dương, các hộ dân đều băn khoăn về giá thành xây dựng, mức giá thuê, mua nhà chung cư nên họ chưa nhiệt tình, ủng hộ các dự án xây mới nhà dành cho người TNT.

Dân chưa mặn mà với nhà TNT

Giống như tỉnh Hải Dương, ông Bùi Đức Cần, phòng quản lý nhà và thị trường BĐS Sở Xây dựng Nam Định cho hay, hiện tại ở Nam Định chưa có dự án nhà TNT nào. Hiện, Sở vẫn đang tiến hành lập đề án định hướng xây dựng cho các nhà đầu tư. Nhưng vẫn gặp khó khăn bởi ngân sách của tỉnh không có, các nhà đầu tư còn băn khoăn khi đầu tư xây dựng có bán được hay không, bán với mức giá như thế nào để gọi là TNT… Bên cạnh đó, người mua cũng ngại mua vì tính pháp lý, họ thích mua nhà ở ngõ hẻm, đất nền hơn là mua nhà gọi là TNT.

Thực tế cho thấy, việc xã hội hóa các dự án xây nhà chung cư cho người có TNT gặp nhiều khó khăn. Theo một số chuyên gia ngành Xây dựng, mặc dù giá loại hình nhà ở này đã được “tính đúng, tính đủ” nhưng nhiều người thuộc đối tượng TNT vẫn khó có khả năng mua được nhà bởi quỹ nhà còn thiếu và giá bán vẫn cao; CĐT dự án nhà TNT lại khó khăn về vốn. Vì vậy, cần phát triển một nguồn vốn để nhà đầu tư không phải chịu sức ép về lãi suất như hiện nay, còn khách hàng thì có đủ khả năng chi trả… Nhà nước cũng nên cân nhắc đến việc chỉ xây nhà ở xã hội theo loại hình cho thuê dành cho đối tượng có khó khăn về nhà ở, bởi những người có TNT thực sự thì khó có thể mua nổi nhà. Nếu không sớm giải quyết những khó khăn trên thì không biết đến bao giờ người dân có mức thu nhập thấp như ở Hưng Yên, Hải Dương, Nam Định… mới có nhà ở đúng nghĩa tên gọi “nhà thu nhập thấp”.

Linh Anh - Theo Báo xây dựng