Nhà cao tầng: “dễ thương” hay “dễ ghét”?

92

Nhà cao tầng “dễ thương”

Phải thừa nhận rằng, trong tương lai gần, nhiều thành phố của Việt Namsẽ cần có nhiều nhà cao tầng vì nó có những chức năng khác so với nhà thấp tầng trong một đô thị.

Trước hết, nói về văn phòng làm việc. Nhiều công ty cần chỗ cho nhân viên; đôi khi mấy trăm người phải làm cùng một nơi, nên chọn một cao ốc để đặt văn phòng có phần thuận lợi hơn. Thứ nhì là có nhiều công ty cần “sống có nhau” nên ở chung trong một cao ốc cũng rất tiện. Thứ ba là cao ốc sẽ giúp tập trung dịch vụ cho nhiều công ty, ví dụ ngân hàng, dịch vụ du lịch, văn phòng luật sư…

Chung cư cao tầng cũng là một chuyện tốt! Đầu tiên là cho phép các căn hộ chung nhau cơ sở hạ tầng. Kế đến, đời sống mới bắt buộc mọi người trong gia đình đi làm, đi học cả hai buổi nên nhà ở chung cư cao tầng được đảm bảo an ninh tốt hơn vì có người quản lý. Thứ ba là việc bố trí những nhu cầu phục vụ đời sống hàng ngày như nước, điện, gas… rất dễ dàng.

Về mặt quy hoạch, khi có nhiều nhà cao tầng tụ lại với nhau, cho phép nghĩ tới chuyện xây những công trình công cộng như metro, siêu thị… Nhiều kiến trúc sư nổi tiếng trên thế giới muốn phổ biến ý kiến nên mở rộng thêm đô thị chiều cao thay vì đô thị bề ngang rải rác mặt bằng. Họ gọi đó là một nền văn minh mới, ở và làm việc chung trong những tòa nhà rất cao.

Cũng đừng quên trong đô thị chiều cao có cái hay là không có nạn kẹt xe, vì ai cũng đi thang máy và đi bộ. Không có ô tô, không có xe gắn máy. Văn minh nhà cao tầng còn cho được cảnh quan từ trên cao, rất ấn tượng. Và cuối cùng, nhà cao tầng đem lại cho sự êm lắng, không ồn ào như ngoài đường phố.

Tránh cái “đáng ghét” ở nhà cao tầng…

Những ưu điểm của nhà cao tầng cho ta thấy nó rất “dễ thương” đấy chứ! Nhưng chúng ta cũng không thể cứ xây nhà cao tầng mà không nghĩ đến trường hợp đất lún hoặc động đất chẳng hạn. Hơn nữa, xây nhà cao tầng thì phải cầu kỳ hơn và tất nhiên đắt hơn. Vì thế, xây nhà cao tầng rất cần có sự quy hoạch hợp lý về kinh tế lẫn không gian đô thị. Không nên xây hỗn độn và rải rác như đã từng diễn ra ở TPHCM. Đừng quên một nhà cao tầng, tự thân nó, là một dự án đầu tư rất lớn. Bỏ vốn lớn để xây nhà cao tầng hỗn độn là rất phi lý. Thực tế từ các nước đi trước như Nhật, Mỹ, Malaysia… cho thấy xây nhà cao tầng chỉ có lợi (cho xã hội) khi tập trung được nhiều chức năng vào với nhau một cách trật tự, có lề lối và tổ chức.

Ngày nay, nhiều đô thị không có chính sách rõ ràng về nhà cao tầng. Chẳng hạn, ở Bangkok, Jakarta, Quảng Châu, Hà Nội… và cả TPHCM, chúng ta thấy đường chân trời (skyline) lốm đốm nóc nhà cao tầng, trông rất lộn xộn. Thực tế chỉ ra rằng, nhà cao tầng và nhà thấp tầng khó sống cạnh nhau. Ví dụ hồ Hoàn Kiếm có một vài góc cạnh nhìn rất xấu xí vì có tòa nhà cao xây quá gần bờ hồ. Nhà thờ Đức Bà tại TPHCM cũng vậy, không nên có nhà cao tầng ở quá gần một kiến trúc cổ cần được bảo tồn như vậy. Tại Paris có rất nhiều khu nhà cao năm, sáu tầng rất đồng đều, đẹp mắt do thời ông Baron Haussman để lại được bảo tồn tuyệt đối là một ví dụ. Hay tại Mỹ có rất nhiều vùng ở ngoại ô với những ngôi nhà trệt hoặc hai tầng thật duyên dáng, tuyệt nhiên không có nhà cao tầng chung quanh.

Xin đừng quên là một tòa nhà cao tầng, một cao ốc văn phòng sẽ phát sinh nhiều nhu cầu nan giải cho đô thị. Buổi sáng hàng ngàn người đổ tới đi làm cùng một chỗ, vào công sở chung một giờ, xe đậu rải rác ngập đường phố chung quanh, đến giờ tan sở lại cũng vậy, rất nặng tải cho hạ tầng của mạng đô thị cũ, nơi mà người xưa xây cất lúc chưa biết xe ô tô là gì. Trong khi đó, cao ốc xây riêng lẻ tẻ không cho phép xây metro – vì metro là một hạ tầng rất đắt và chuyên chở được hàng triệu người mỗi ngày, cao ốc lẻ tẻ sẽ không cung cấp đủ “khách hàng” cho metro! Nói một cách khác, xây metro sẽ lỗ và lãng phí.

Nếu TPHCM tiếp tục chính sách cho xây nhà cao tầng lẻ tẻ thì không những đô thị sẽ xấu mà càng khó hoàn thiện các vấn đề về hạ tầng khác. Có lẽ, điều thành phố nên làm là chọn một nơi đất rộng và dành riêng cho việc tổ chức văn minh cao tầng như Manhattan tại New York, La Défense tại Paris, Phố Đông tại Thượng Hải. Tập trung các cao ốc lại với nhau cho phép chúng ta có được một vùng kiến trúc hài hòa, tân tiến và cho phép quản lý, bảo quản tốt, nhất là xây dựng một nếp sống đô thị hiện đại.

Nếu làm được như vậy thì những cơ quan quy hoạch hoặc cấp giấy phép xây dựng sẽ dễ dàng hơn trong quản lý – vừa rõ ràng vừa hợp lý. Người ta gọi những khu đô thị cao tầng mới được xây ở ngoại thành như thế là “trung tâm ngoại thành”, vừa đẹp, hài hòa, thuận lợi và cuối cùng là rẻ (so với nội thành).

Nhà thấp tầng là nhà mà chúng ta có thể leo lên tầng cao nhất mà không cần thang máy. Như vậy có thể hiểu, nhà trên năm tầng là nhà cao tầng.

Theo Thời báo Kinh tế Sài Gòn